[Λάρι Κινγκ, οικοδεσπότης] Ας εξερευνήσουμε τον νου του Ζακ Φρέσκο...
...και την κοινωνία που οραματίζεται.
(Ζακ Φρέσκο) Ο λόγος για τον οποίο δίνουμε έμφαση στις μηχανές και στην τεχνολογία...
...είναι για ν' απελευθερωθεί ο άνθρωπος, να επιδιώξει ανώτερα πράγματα.
Οι μηχανές θα πρέπει να κάνουν τις βρώμικες, επαναλαμβανόμενες και ανιαρές δουλειές.
Θα χρειαστούν 10 χρόνια για ν’ αλλάξει η επιφάνεια της Γης.
Για να σώζουμε το περιβάλλον μας, [έχοντας υπόψη] την ανοησία μας, τις διαμάχες μας...
...πρέπει ν' αναδιοργανώσουμε τον τρόπο σκέψης μας και να επανεξετάσουμε τους κοινωνικούς μας στόχους.
Πρέπει να επικεντρωθούμε εκεί, όπως όταν κάναμε για να στείλουμε έναν άνθρωπο στη Σελήνη.
[Τζεφ Χόφμαν, πρώην αστροναύτης της NASA] Όπως πολλά παιδιά, όταν ήμουν 6 ετών...
...ονειρευόμουν να πετάξω στο Διάστημα. Είμαι τόσο μεγάλος...
...που τότε οι μοναδικοί αστροναύτες ήταν ο Φλας Γκόρντον και ο Μπακ Ρότζερς.
Το κυνήγησα κι έγινα επαγγελματίας αστρονόμος.
Ήμουν πολύ τυχερός που με διάλεξαν στην πρώτη ομάδα αστροναυτών του διαστημικού λεωφορείου.
Μας εκπαίδευαν για αρκετό καιρό.
Φυσικά, περνάς από πολλά είδη προσομοιωτών.
Αλλά όταν πλέον κάθεσαι στο διαστημόπλοιο...
...σκέφτεσαι: "Έι, αυτό δεν είναι προσομοίωση!"
Όλο το σκάφος δονείται πάνω στην πλατφόρμα εκτόξευσης.
Μετά, το ακούς να βρυχάται από κάτω σου.
Όλο το σκάφος γέρνει λιγάκι μπροστά.
Μετά, αφού επιστρέφει στην οριζόντια θέση του...
...ξαφνικά, "Μπαμ!", οι προωθητήρες στερεών καυσίμων αναφλέγονται.
Υπάρχουν τρομακτικές δονήσεις και θόρυβοι.
Για τα επόμενα δύο λεπτά, υπάρχει τόση μεγάλη δύναμη...
...στην οποία βρίσκεσαι από πάνω.
Απλά κρατιόμουν και σκεπτόμουν:
"Ελπίζω να μη διαλυθεί αυτό το πράγμα."
Ευτυχώς, δε συνέβη κάτι τέτοιο.
Εκείνη τη στιγμή, κοιτάμε έξω απ' το παράθυρο.
Ο γαλάζιος ουρανός δίνει τη θέση του στη μελανότητα του Διαστήματος.
Και απ' απόσταση φαίνονται οι ακτές της Αφρικής.
Πάντα θυμάμαι αυτό το αίσθημα στην πρώτη μου πτήση, όπου αντιλήφθηκα:
"Ουάου, είσαι στο Διάστημα!"
Βλέπεις από την τροχιά την ανατολή και τη δύση του Ηλίου...
...16 φορές κάθε 24 ώρες.
Οι πτήσεις πάνω από τη Γη, ειδικά το βράδυ...
...σου δίνουν μια πραγματική αίσθηση του ανθρώπινου πολιτισμού.
Κατά τη διάρκεια της ημέρας, κοιτάζεις κάτω και βλέπεις τα χρώματα της Γης.
Βλέπεις τα σχέδια της ξηράς, των ηπείρων.
Υπάρχουν πολλά υπέροχα πράγματα για να δεις κατά τη διάρκεια της ημέρας.
Βλέπεις, όμως, και τον αντίκτυπο...
...που έχουν οι άνθρωποι στον πλανήτη μας, κι αυτό είναι πολύ τρομακτικό.
Πετώντας επί 11 χρόνια...
...παρακολουθούσα την αποψίλωση της ζούγκλας του Αμαζονίου.
[Ροντόνια, Βραζιλία, 2010] [24 χρόνια αποψίλωσης]
Το βράδυ, βλέπεις να καίγονται συνεχώς γεωργικές εκτάσεις...
...παντού σ' όλο τον κόσμο.
Μπορείς να δεις λιμάνια γεμάτα με βούρκο.
Μπορείς να δεις, στην Αφρική, τη μετατόπιση των δασικών εκτάσεων κάθε χρόνο.
Ξέρουμε για το φαινόμενο του θερμοκηπίου και το τι προκαλούμε στην ατμόσφαιρα.
Να κάτι άλλο που μπορείς να δεις απ' το Διάστημα...
...το πόσο λεπτή είναι η ατμόσφαιρά μας.
Βασικά, η ιδέα ότι βλέπουμε αυτή την περιβαλλοντική καταστροφή...
...στη Γη, η οποία προκαλείται απ' τους ανθρώπους...
...αλλά να τη βλέπουμε σε πλανητικό επίπεδο...
...σημαίνει ότι είναι κάτι που δεν μπορούμε ν' αγνοήσουμε.
Ο πλανήτης αντιδρά στις ενέργειες των ανθρώπων.
[Καρλ Σέιγκαν, "Αχνή Γαλάζια Κουκκίδα", 1994] "Η Γη είναι μια πολύ μικρή σκηνή..."
"...σε μια απέραντη κοσμική αρένα."
"Σκεφτείτε τους ποταμούς αίματος..."
"...που χύθηκαν απ' όλους εκείνους τους στρατηγούς και τους αυτοκράτορες..."
"...ώστε με δόξα και θρίαμβο..."
"...να μπορέσουν να γίνουν οι στιγμιαίοι κυρίαρχοι..."
"...ενός κλάσματος μιας κουκίδας." [Η Γη από 6 δισεκατομμύρια χιλιόμετρα μακριά]
"Σκεφτείτε τις ατελείωτες βαρβαρότητες που προκλήθηκαν..."
"...απ' τους κατοίκους μιας γωνίας αυτού του πίξελ..."
"...στους ελάχιστα διαφορετικούς κατοίκους κάποιας άλλης γωνίας."
"Πόσο πρόθυμοι είναι να σκοτώσουν ο ένας τον άλλον."
"Πόσο ένθερμα τα μίση τους."
"Οι φλυαρίες μας..."
"...η ιδεατή αυταρέσκεια μας..."
"...η ψευδαίσθηση ότι έχουμε κάποια προνομιακή θέση στο Σύμπαν..."
"...τίθενται υπό αμφισβήτηση απ' αυτό το σημείο χλωμού φωτός."
"Ο πλανήτης μας είναι μια μοναχική κηλίδα..."
"...στο απέραντο, περιβάλλων κοσμικό σκοτάδι."
"Σε όλη αυτή την απεραντοσύνη, δεν υπάρχει κανένας υπαινιγμός..."
"...ότι θα έρθει βοήθεια από αλλού..."
"...για να μας σώσει..."
"...από εμάς."
Το Venus Project παρουσιάζει
Η ΕΠΙΛΟΓΗ ΕΙΝΑΙ ΔΙΚΗ ΜΑΣ
Ντοκιμαντέρ των Roxanne Meadows, Joel Holt Μουσική Επιμέλεια Kat Epple
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ
(Αφηγητής) Για πρώτη φορά έχουμε τις δυνατότητες, την τεχνολογία...
...και τις γνώσεις, για να δημιουργήσουμε μια παγκόσμια κοινωνία αφθονίας για όλους.
Δεν μπορούμε να συνεχίσουμε έτσι...
...αλλιώς οι συνέπειες θα 'ναι σίγουρα καταστρεπτικές.
Το 2012, μια έκθεση του ΟΗΕ αναφέρει ότι ο παγκόσμιος πληθυσμός...
...αναμένεται ν' αυξηθεί από 7 σε σχεδόν 9 δισεκατομμύρια μέχρι το 2040.
Οι απαιτήσεις για πόρους θ' αυξηθούν εκθετικά.
Μέχρι το 2030, οι ανάγκες για φαγητό προβλέπονται ν' αυξηθούν κατά 50%...
...για ενέργεια κατά 45%...
...και για νερό κατά 30%.
Αυτή τη στιγμή καταναλώνουμε τους φυσικούς πόρους...
...50% γρηγορότερα απ' όσο χρειάζονται για ν' ανανεωθούν.
Με αυτόν το ρυθμό, υπολογίζεται ότι θα χρειαστούμε ακόμα 3 πλανήτες σαν τη Γη...
...για ν' αντεπεξέλθουμε στις τρέχουσες ανάγκες σε πόρους.
Ποια είναι η έκτη εξαφάνιση;
Μήπως συμβαίνει αυτή τη στιγμή; Ποια είναι τα αίτια της;
Ό,τι κάνουμε εμείς, ως ανθρώπινα όντα, στον πλανήτη...
...αλλάζει τις βασικές συνθήκες της ζωής...
...ριζικά κι άμεσα.
(Αφηγητής) Κι όμως, απ' την καταστροφή του περιβάλλοντος ώς τους πολέμους...
...τα παρωχημένα συστήματα αξιών διαιωνίζουν την παράνοια...
...απειλώντας μας σε πολλά μέτωπα.
Απλά το να καθαρίζουμε μετά το συμβάν είναι ό,τι καλύτερο μπορούμε να κάνουμε;
Είναι οι πολιτικοί ικανοί ή και επαρκείς για να διαχειριστούν την κοινωνία μας;
(Γκόρντον Μπράουν) Να σας εξηγήσω.
Κάντε ησυχία! Ο πρωθυπουργός.
(Αφηγητής) Είμαστε απλά ανίκανοι να προετοιμαστούμε...
...και να κάνουμε σχέδια για το μέλλον μας;
Μήπως είμαστε ελαττωματικοί από τη φύση μας και δεν μπορεί ν' αλλάξει αυτό;
(Ρεπόρτερ) Χρησιμοποιήστε εκτελεστικό απόσπασμα. - Στοχεύσατε!
(Αφηγητής) Ακούμε συχνά ότι η ανθρώπινη φύση είναι αμετάβλητη...
'Είναι απλά ανθρώπινη φύση!'
...και ότι τα χειρότερα χαρακτηριστικά μας είναι έμφυτα.
'- Πώς θα σταματήσουν να είναι εγκληματίες; - Ω, ανοησίες!'
'Γεννήθηκαν έτσι και δεν έχει νόημα να προσπαθείς να τους αλλάξεις.'
Παράγοντες Συμπεριφοράς
[Χένρι Σλίνγκερ Τζ., PhD] Νομίζω είναι δύσκολο να μιλήσουμε για μία συγκεκριμένη ανθρώπινη φύση...
...σαν να μιλάμε για καθορισμένα ή τυπικά πρότυπα σε μη ανθρώπινα είδη.
Όμως ξεκάθαρα στους ανθρώπους, η μάθηση παίζει πρωταρχικό ρόλο.
Μάλιστα, περιγράφω τον άνθρωπο ως "το ζώο που μαθαίνει"...
...γιατί οι άνθρωποι μαθαίνουν περισσότερο από κάθε άλλο ζώο.
(Αφηγητής) Κι όμως, αν αναλογιστούμε το ιστορικό μας στην επιθετικότητα...
...την έφεση στον πόλεμο...
...τη ζήλεια και το μίσος...
(Στρατιώτης των ΗΠΑ) Συνεχίστε να πυροβολείτε.
(Αφηγητής) ...τότε έχουμε ακόμα πολλά να μάθουμε.
Κάποιος θα σκεφτόταν ότι είναι αδύνατον έτσι απλά να παραβλέψουμε...
...τις συνθήκες μέσα στις οποίες βρισκόμαστε.
Τόσα ξέρουν τόσα λένε.
Δε γνωρίζουν τους παράγοντες που διαμορφώνουν την ανθρώπινη συμπεριφορά.
Έτσι, εφευρίσκουν τις δικές τους ιδέες...
...και προβάλουν τις δικές τους αξίες στην ανθρώπινη συμπεριφορά...
...λέγοντας: "Αυτή είναι η ανθρώπινη φύση".
Κάνουν λάθος.
Αυτή τη στιγμή έχουμε μια τεχνολογική έξαρση στον πολιτισμό μας.
Νομίζω ότι πολλοί πιστεύουν πως η τεχνολογία θα μας σώσει.
Σίγουρα η τεχνολογία έχει κάνει τη ζωή μας πιο εύκολη σε πολλές πτυχές της.
- Βρες χώρο στάθμευσης. - Βρέθηκε χώρος στάθμευσης.
Μερικές φορές είναι καλό, άλλες φορές όχι και τόσο.
(Ρεπόρτερ) Drones οπλισμένα με πυραύλους Hellfire...
Θα σου άρεσε να πληρώνεσαι για να κατασκοπεύεις τους γείτονες σου;
Υπάρχει μια τεχνολογία την οποία δεν έχουμε και τη χρειαζόμαστε πάρα πολύ...
...αν είναι ν' αλλάξουμε πραγματικά: η τεχνολογία της συμπεριφοράς.
Η επιστήμη της μελέτης της συμπεριφοράς πρέπει να εφαρμοστεί όπως η Φυσική...
...η Χημεία και η Βιολογία.
Αυτό είν' ένα χαρακτηριστικό που λείπει απ' τον πολιτισμό μας...
...και είναι το δυσκολότερο, επειδή...
...έρχεται σε αντίθεση με το πώς βλέπουν οι περισσότεροι τον εαυτό τους.
(Αφηγητής) Εξετάζοντας την ανθρώπινη συμπεριφορά με τον ίδιο τρόπο...
...που εξετάζουμε κάθε άλλο φυσικό φαινόμενο...
...θα μας βοηθήσει να κατανοήσουμε τους παράγοντες που ευθύνονται στη διαμόρφωση...
...της στάσης μας και της συμπεριφοράς μας.
Όλοι οι θετικοί επιστήμονες θεωρούν ότι η θεματολογία τους...
...είναι νομότυπη και μεθοδική. Εάν δεν είναι, δεν είναι καν επιστήμη.
Οι επιστήμονες της συμπεριφοράς θεωρούν ότι η ανθρώπινη συμπεριφορά...
...και η συμπεριφορά άλλων οργανισμών είναι επίσης νομότυπη και μεθοδική.
Αν δεν το αποδεχτούμε αυτό, σημαίνει ότι δεχόμαστε ότι...
...η ανθρώπινη συμπεριφορά είναι αποκομμένη απ' τo υπόλοιπο περιβάλλον.
Δεν κάνουμε αυτή την υπόθεση, μα την υπόθεση...
...ότι η ανθρώπινη συμπεριφορά είναι κομμάτι της φύσης.
(Αφηγητής) Η ανθρώπινη συμπεριφορά είναι τόσο νομότυπη όσο οτιδήποτε άλλο.
Το ηλιοτρόπιο δε στρέφεται προς τον Ήλιο.
Ο Ήλιος το κάνει να στρέφεται...
...συστέλλοντας τις μεμβράνες του.
Το ιστιοφόρο δεν κινείται από μόνο του. Ο άνεμος το κινεί.
Τα φυτά δεν μπορούν ν' αναπτυχθούν από μόνα τους. Ωθούνται σε ανάπτυξη...
...απ' τις αχτίδες του Ήλιου, το χώμα, τη θερμοκρασία, από διάφορα πράγματα.
Τα πάντα ωθούνται από κάτι άλλο.
Όλοι οι άνθρωποι ενεργούν βάσει διαφόρων πραγμάτων.
Θυμήσου πως η μητέρα σου σού έλεγε ''κούπα, τραπέζι, φως..."
"...μπαμπάς, μαμά'' ξανά και ξανά, μέχρι να κάνεις κι εσύ το ίδιο.
Ακόμα και το φυλετικό μίσος μαθαίνεται.
(Εκφωνητής) ...καθώς τα ιδανικά της μισαλλοδοξίας και της φυλετικής υπεροχής...
...διδάσκονται στις επερχόμενες γενεές.
Μπορείς ν' ανατραφείς να μισείς τους αφροαμερικανούς.
Μπορείς ν' ανατραφείς να μισείς τους Εβραίους, τους Σουηδούς, τους πάντες.
'Μισώ τους Φιλιππινέζους.'
'Μισώ τους Μεξικανούς.'
'Τους μισώ όλους!'
Μπορείς να μεγαλώσει ένα παιδί Εβραίων σε μια ναζιστική κουλτούρα.
Θα γίνει ένας καλός Ναζί.
Ένας Πρωταρχικός Παράγοντας;
(Αφηγητής) Οι μηχανικές διεργασίες είναι βασισμένες σε πολλά αλληλεπιδρώντα συστήματα.
-Τι έχεις εκεί, γιε μου; - Ένα αεροπλάνο.
Τι το κάνει να πετά; Είναι ο έλικας;
Ο έλικας θα είναι άχρηστος χωρίς τον κινητήρα, σωστά;
- Άρα, είναι ο κινητήρας; - Μα ο κινητήρας χρειάζεται καύσιμα.
Άρα, να υποθέσω ότι είναι τα καύσιμα που το κάνουν να πετά.
Περίπου, όμως χωρίς τα μπουζί...
...και το οξυγόνο, δεν μπορεί να γίνει η ανάφλεξη του καυσίμου.
Άρα, είναι τα μπουζί και το οξυγόνο;
Θα μπορούσες να το πεις έτσι, μα ακόμα και μ' όλα αυτά να δουλεύουν..
...αν δεν έχεις τα φτερά και τα πηδάλια ελέγχου να του δίνουν ώθηση...
...δε θα φύγει ποτέ απ' το έδαφος.
Οπότε, είναι τα φτερά και τα πηδάλια ελέγχου που το κάνουν να πετά;
Για την ακρίβεια, είναι όλα τα παραπάνω, γιε μου. Είναι μια περίπλοκη μηχανή.
Πρέπει όλα αυτά να δουλεύουν μαζί για να πετάξει το αεροπλάνο.
Μοιάζει πολύ με άλλες τεχνολογίες, ακόμη και με την ανθρώπινη συμπεριφορά.
- Οπότε, όλα αυτά το κάνουν να πετάει. - Ακριβώς, παιδί μου!
(Αφηγητής) Όπως τα μηχανικά συστήματα, έτσι και η συμπεριφορά μας...
...δεν έχει ένα μόνο αίτιο.
'Ο Θεός κάποιους τους ευλογεί και κάποιους όχι. Τέλος συζήτησης.'
(Αφηγητής) Η συμπεριφορά μας δημιουργείται απ' τις πολλές αλληλεπιδρώμενες...
...μεταβλητές που συναντάμε.
Το περιβάλλον δεν μπορεί ποτέ να είναι το ίδιο για δυο οποιαδήποτε άτομα.
Αυτό συγκρούεται με τους ισχυρισμούς που κάνουν οι άνθρωποι όταν λένε:
"Έχω τρία παιδιά. Όλα τους μεγάλωσαν..."
"...στο ίδιο περιβάλλον, μα βγήκαν τόσο διαφορετικά."
Μ' αυτόν τον ορισμό, το "ίδιο περιβάλλον"...
...αναφέρεται στο σπίτι στο οποίο ζούσαν ή τους γονείς που είχαν.
Δεν υπάρχει αυτό που λέμε "το ίδιο περιβάλλον".
Αν έχεις δύο παιδιά, το ένα είναι τεσσάρων και παίζεις μαζί του...
...και το επτάχρονο κάθεται μόνο του παραπονεμένο να χαζεύει...
...του λες "Τι συμβαίνει;" και το παιδί αντιδρά κάπως έτσι.
Δημιουργείς ζήλια και φθόνο. Να από πού πηγάζει.
Όμως από μια επιστημονική σκοπιά, το περιβάλλον στην πραγματικότητα αποτελείται...
...από στιγμιαίες αλληλεπιδράσεις ανάμεσα στη συμπεριφορά σου...
...και στα συγκεκριμένα γεγονότα μέσα σου και γύρω σου..
Έτσι, το περιβάλλον είναι σε συνεχή αλλαγή.
Παίρνεις και τα δύο παιδιά στην αγκαλιά σου.
Τους λες: "Σας αγαπώ και τα δύο."
Ποτέ δεν παίζεις μόνο με ένα από τα δύο παιδιά ή έχεις κάποιο αγαπημένο.
Αν πεις: "Εσύ μπορείς να δεις την ταινία..."
"...αλλά εσύ όχι γιατί δεν έκανες τα μαθήματα σου"...
...όταν το ένα πέσει από τις σκάλες, το άλλο θα χαμογελά χαιρέκακα.
Δεν είναι ότι είναι κακός, αλλά νιώθει ότι το έχουν κακομεταχειριστεί.
(Αφηγητής) Ακόμα και οι έννοιες της καλαισθησίας και της ομορφιάς...
...συχνά αποδίδονται σε μια φυσική ιδιότητα...
...αλλά μια πιο εξονυχιστική μελέτη αποκαλύπτει ότι αυτές οι αντιλήψεις...
...διαφέρουν σημαντικά από μέρος σε μέρος και σ’ όλη τη διάρκεια της ιστορίας.
Οι έννοιες της καλαισθησίας και της ομορφιάς διδάσκονται κατά κύριο λόγο.
Αρκεί να μελετήσεις ανθρώπους από διαφορετικές κουλτούρες...
...πάνω στο τι θεωρούν ελκυστικό και όμορφο.
Θα βρεις ότι διαφέρουν πάρα πολύ από κουλτούρα σε κουλτούρα.
Ενίοτε διαφέρουν πάρα πολύ ακόμη και ανάμεσα σε ανθρώπους της ίδιας κουλτούρας.
Υπάρχουν άνθρωποι που φοράνε μπρούντζινους κρίκους γύρω απ' το λαιμό τους...
...για να τον επιμηκύνουν.
Αν βγάλεις τους κρίκους, θα πέσει το κεφάλι τους...
...όμως αυτό το θεωρούν όμορφο.
Σε κάποια απ' τα νησιά που επισκέφθηκα...
...αν τα οπίσθια μιας κοπέλας προεξείχαν πολύ, θεωρούταν όμορφη.
Οι άλλες κοπέλες ήταν ένα τίποτα.
(Εκφωνητής) Ακόμη κι αν κλείσουν σ' ένα κλουβί μια κοπέλα...
...μέχρι να βάλει 120 κιλά, αυτά την καθιστούν σχεδόν...
...αλλά όχι σίγουρα, υποψήφια για γάμο στη χώρα της.
Ξέρω πως υπάρχουν εικασίες που λένε ότι υπάρχουν γενετικοί παράγοντες...
...που συνεισφέρουν στο τι θεωρούμε όμορφο...
...θεωρώ όμως ότι η πιο απλή εξήγηση που μπορούμε να έχουμε...
...για το τι θεωρείται όμορφο για κάποιον, πρέπει να πηγάζει...
...από το περιβάλλον αυτού του ανθρώπου και της κουλτούρας στην οποία μεγάλωσε.
Αν όλοι είχαν μακριές μύτες κι εσύ όχι, θα έκανες εγχείρηση.
Δεν υπάρχει αυτό που λέμε "ομορφιά".
Είναι όλα προβολή [των πολιτισμικών ιδεωδών].
Αν παντρευτείς την πιο όμορφη κοπέλα του κόσμου...
...και στο τέλος σου κάνει τη ζωή πατίνι...
...αυτό το πρόσωπο γίνεται άσχημο για εσένα.
(Αφηγητής) Κάποιοι ερευνητές θέτουν ότι τα γονίδια...
...και όχι η διαπαιδαγώγηση, καθορίζουν το αν κάποιος εξελιχθεί σε εγκληματία...
...ακόμη και σε δολοφόνο.
Αν ρωτήσεις να σου πουν τι καθορίζει το τι θα γίνουν...
...γιατροί, δικηγόροι, ή οτιδήποτε άλλο...
...οι περισσότεροι θα συμφωνήσουν ότι έχει να κάνει με τη διαπαιδαγώγηση...
...τις επιρροές από τους γονείς τους, από τους δασκάλους τους, και από άλλους.
Όχι απ' τα γονίδια. Αυτά δεν καθορίζουν αν θα γίνεις δικηγόρος ή γιατρός.
(Αφηγητής) Τα γονίδια δεν μας δίνουν ένα σύστημα αξιών...
...ή ένα επίπεδο διαδικασιών με το οποίο να λειτουργούμε.
Τα γονίδια δε σχηματίζουν τη συμπεριφορά μας. Τα ίδια τα γονίδια...
...διαμορφώθηκαν από την εξελικτική μας ιστορία.
Όμως η συμπεριφορά μας από μόνη της διαμορφώθηκε ξεκάθαρα...
...απ' το περιβάλλον στο οποίο είμαστε εκτεθειμένοι.
(Αφηγητής) Η διαγωγή δεν προκύπτει από μόνη της.
Εξαρτάται πάντα από σημαντικά περιβαλλοντικά ερεθίσματα.
Ήθελα να μάθω αν οι άντρες έχουν μια φυσική στάση απέναντι στις γυναίκες...
...ή αν τη διδάσκονται.
Έτσι, πήγα σ' ένα νησί πριν κάποια χρόνια.
Το ενδιαφέρον γεγονός για τους νησιώτες είναι ότι δεν είχαν ρουχισμό.
Δεν είδα ούτε μία φορά έναν άντρα να κοιτά επίμονα ένα γυναικείο σώμα.
Τα παιδιά κολυμπούν γυμνά όταν είναι μωρά.
Αγόρια και κορίτσια μαζί.
Δεν υπήρχαν "ματάκηδες" στο νησί.
Δεν υπήρχαν φωτογραφίες γυμνών γυναικών στους τοίχους των καλυβών τους...
...γιατί ήταν σύνηθες το να είναι γυμνοί.
Λέγανε σε μια κοπέλα: "Εσύ μ' αρέσεις."
Τις χαιδεύανε από την κορφή ώς τα νύχια.
Δεν ορμούσαν στο στήθος.
Σ' αυτή τη χώρα, οι άντρες ορμάνε κατευθείαν προς το στήθος...
...γιατί μάθανε στο: "Μάγκα, κοίτα μια γκόμενα!"
Το Παιχνίδι της Ενοχής
- Και ποιος φταίει γι’ αυτό;
- Δε φταίνε οι Δημοκρατικοί.
- Και για όλα φταίει ο Ομπάμα!
Η κλασσική αντίληψη, η οποία είναι αυτή που δίνει...
...στο άτομο προσωπική ευθύνη και αυτονομία...
...είναι αυτή που το επαινεί για τις πράξεις του...
...και παράλληλα το κατηγορεί για τον ίδιο λόγο.
Το να κατηγορείς τους ανθρώπους για τη συμπεριφορά τους...
...είναι ένα απ' τα πιο επιζήμια φαινόμενα...
...του δήθεν ανεπτυγμένου πολιτισμού μας.
Η διαγωγή τους σμιλεύεται απ' το περιβάλλον στο οποίο μεγαλώνουν.
Αυτό είναι βασισμένο στην αντίληψη...
...ότι είμαστε ελεύθεροι, ότι επιλέγουμε ελεύθερα τη διαγωγή μας.
Μα μια επιστημονική αντίληψη βλέπει το ακριβώς αντίθετο πράγμα.
Η επιστημονική προοπτική είναι αιτιοκρατική, που υποδηλώνει...
...ότι η συμπεριφορά μας είναι νομότυπη και μεθοδική, και όχι αυθόρμητη.
Δεν υπάρχει κατά συρροήν δολοφόνος χωρίς αιτίες...
...που τον έκαναν έτσι.
Κάθε μαφιόζος της Νέας Υόρκης...
...έγινε έτσι, μέσω συναναστροφών με ανθρώπους σαν εκείνον.
(Αφηγητής) Τα κοινωνικά και νομικά μας συστήματα κατηγορούν και τιμωρούν τους ανθρώπους.
Κι όμως, αυτές οι απόπειρες τροποποίησης της διαγωγής με ποινικά μέσα...
...αγνοούν το υπόβαθρο και το περιβάλλον του ατόμου...
...που διαμορφώνουν τη συμπεριφορά του.
(Εκφωνητής) Από τις άλλοτε συμμορίες των φυλακών...
...στις αποδιοργανωτικές συμμορίες των δρόμων.
Ένα εκρηκτικό μείγμα για φύλακες και τροφίμους.
(Αφηγητής) Έρευνες δείχνουν ότι η μάθηση...
...μεταβάλει τη φυσική και χημική δομή του εγκεφάλου.
Ασφαλώς και υπάρχουν πολλοί συμβαλλόμενοι παράγοντες...
...μα τα γονίδια συμβάλουν πολύ λίγο σε σύγκριση με την επίδραση...
...του περιβάλλοντος στον τρόπο εκμάθησης.
Κανένα μωρό στην Κίνα δε γεννήθηκε μιλώντας Κινέζικα.
Το ξέρατε αυτό; Έπρεπε να πάνε στο σχολείο για να μάθουν τη γλώσσα.
Κανένα μωρό στη Γαλλία δε γεννήθηκε μιλώντας Γαλλικά.
Όσα χρόνια και να μιλάνε Γαλλικά οι γονείς...
...πρέπει να τα μάθουν.
Ο εγκεφαλικός φλοιός μας βασίζεται στην πλαστικότητα.
Η συμπεριφορά μας είναι εύπλαστη και ευπροσάρμοστη.
Είμαστε το πιο ευπροσάρμοστο είδος στον πλανήτη.
Αν δείτε την ιστορία του ανθρώπου στη Γη...
...θα δείτε ότι μάθαμε να προσαρμοζόμαστε...
...σε κάθε περιβάλλον του πλανήτη.
Η μόνη διαφορά μεταξύ ενός ιερέα κι ενός κλέφτη...
...είναι το περιβάλλον στο οποίο μεγάλωσαν.
(Αφηγητής) Δε βγάζουμε τα δικά μας συμπεράσματα...
...χωρίς εξωτερικές επιρροές.
Δεν αλλάζουμε εμείς τη γνώμη μας.
Η γνώμη μας αλλάζει απ’ τα γεγονότα.
- Έχεις ακουστά τους αδελφούς Ράιτ;
- Όχι.
- Λένε πως θα φτιάξουν μια ιπτάμενη μηχανή.
- Δε θα φτιαχτεί ποτέ κάτι τέτοιο.
- Αν ο Θεός ήθελε να πετάμε, θα μας έδινε φτερά.
[Δυνατό γέλιο]
(Αφηγητής) Η γνώμη μας αλλάζει απ' τα γεγονότα.
- Άλλαξα γνώμη!
- Ναι, κι εγώ.
Αν γεννήθηκες μ' εγκέφαλο πιο αποδοτικό...
...πιο γρήγορο απ’ τον μέσο εγκέφαλο...
...θα γίνεις πιο γρήγορα φασίστας...
...αν μεγαλώσεις σε φασιστικό περιβάλλον.
Ένα καλό μυαλό δεν μπορεί να ξεχωρίζει τι είναι σημαντικό.
Ο εγκέφαλος δεν έχει μηχανισμό διακρίσεων.
Μόνο τα πειραματικά στοιχεία το προσδιορίζουν αυτό.
(Αφηγητής) Αν το περιβάλλον που διαμορφώνει τις αξίες μας παραμένει ως έχει...
...τότε παρά τις προτροπές των ποιητών, των ιερέων και των πολιτικών...
...η συμπεριφορά των ανθρώπων δε θ' αλλάξει.
Αν πεις στους ανθρώπους να μη ψαρεύουν σε μια συγκεκριμένη περιοχή...
...χωρίς να τους παρέχεις φαγητό...
...και τα μέσα διαβίωσης, θα παραβιάζουν την απαγόρευση.
Όλοι οι νόμοι πρέπει να εναρμονίζονται με τη φύση και το περιβάλλον.
Όμως δεν είναι ο νόμος που αποτρέπει την εγκληματικότητα...
...μα αν πληροίς τις συνθήκες.
(Ρεπόρτερ) Αυτές τις μέρες, λαθροθήρες ρινόκερων καταφτάνουν μ’ ελικόπτερο...
...οπλισμένοι με ισχυρά ηρεμιστικά κι ένα αλυσοπρίονο.
Το κέρας του ρινόκερου αξίζει πλέον περισσότερο κι από χρυσό.
Αν οι άνθρωποι είναι άνεργοι...
...θα κάνουν τα πάντα για να ταΐζουν τις οικογένειες τους.
Αν φτιάξεις νόμο που ν’ απαγορεύει την κλοπή τροφής...
...θα την κλέβουν, αν αυτό καλύπτει τις ανάγκες των οικογενειών τους.
Κάθε ανθρωπογενής νόμος που δε συμβαδίζει...
...με τις πραγματικές περιστάσεις θα παραβιάζεται.
(Αφηγητής) Τα υψηλά ιδανικά και οι φιλοδοξίες στις οποίες ελπίζουν οι άνθρωποι...
...δεν μπορούν να υλοποιηθούν όταν υπάρχουν στερήσεις και πόλεμοι.
[Άντριου Μπάτσεβιτς, Πανεπιστήμιο της Βοστόνης] Αν θες να πας να βομβαρδίσεις κάποιον...
...θα υπάρξουν πολύ λίγες συζητήσεις για το πόσο θα κοστίσει.
Όμως, αν έχεις μια συζήτηση που αφορά το αν μπορούμε...
...να βοηθήσουμε ανθρώπους που υποφέρουν...
...τότε ξαφνικά τους απασχολεί το κόστος.
(Αφηγητής) Κανένας πολιτισμός δεν αξιολογεί μ' αυτόν τον τρόπο την ανθρώπινη συμπεριφορά.
Αν το έκανε, θ' αναρωτιόνταν τι προκαλεί την απληστία...
...τη μισαλλοδοξία, την αδικία, και τους πολέμους.
Σε ανατρέφουν με τις αξίες που τους βάζουν στην εξουσία.
(Αφηγητής) Δυστυχώς, όλες οι κοινωνίες μέχρι σήμερα...
...έχουν κατηχήσει τους ανθρώπους προς τις αξίες που διαιωνίζουν όσους είναι στην εξουσία.
ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ
(Αφηγητής) Τώρα, θα εξετάσουμε τους παράγοντες-κλειδιά...
...που κυριεύουν τις ζωές των ανθρώπων και των εθνών:
Το χρήμα, και οι αξίες...
...οι συμπεριφορές και οι συνέπειες που έπονται αυτού.
- Δεδομένα χρόνου και πωλήσεων
- Στιγμιαίο προσωπικό
"Ήταν δύσκολο για τις πρώτες μορφές ζωής..."
"...να βγουν απ' την αρχέγονη λάσπη..."
"...χωρίς να μεταφέρουν λίγη απ' αυτή μαζί τους." ~Ζακ Φρέσκο
(Αφηγητής) Σαν ένα κατάλοιπο της Αρχαιότητας...
...το χρήμα πλέον χρησιμοποιείται ως μηχανισμός διαφθοράς...
...στέρησης κι ελέγχου στα χέρια των λίγων.
[Άμπυ Μάρτιν, παρουσιάστρια] Έχει διαφθείρει τα πάντα.
Κάθε δεσμός της κοινωνίας έχει πλέον διαφθαρεί απ’ το χρήμα.
Αυτό που με συναρπάσει είναι...
...ότι μπορούμε να γίνουμε δούλοι από κάτι που εμείς οι ίδιοι δημιουργήσαμε.
Όχι σωματικά, αλλά διανοητικά σκλαβωμένοι...
...από μια αντίληψη που δημιούργησε ο άνθρωπος.
Είναι αρχαϊκό, γιατί πιστεύω ότι έχουμε ξεπεράσει το τι μπορεί να κάνει το χρήμα.
"Είναι πλέον σίγουρο ότι οι άνθρωποι του έθνους μας..."
"...δεν κατανοούν το τραπεζικό και χρηματοπιστωτικό σύστημα. Αλλιώς..."
"...θεωρώ ότι θα είχαν επαναστατήσει εδώ και πολύ καιρό"
~Χένρι Φορντ, Ford Motor Company
(Αφηγητής) Σε μια ανέλπιδη προσπάθεια επιβίωσης, πολλοί άνθρωποι κάνουν πολλές δουλειές.
Μπορεί να κλέβουν, να λένε ψέματα, ή να καταχράζονται χρήματα.
Έτσι προκαλείται το άγχος στον μέσο άνθρωπο.
Ανησυχούν για το νοίκι, αν θα χάσουν τη δουλειά τους, αν δεν μπορέσουν να ξεπληρώσουν το σπίτι τους.
(Αφηγητής) Σε μεγαλύτερη κλίμακα, το κίνητρο του κέρδους...
...δημιουργεί έναν ανηλεή κύκλο καταστροφής.
Ασθένειες, ρύπανση και πόλεμοι είναι πλέον αποδεκτά ως φυσιολογικά.
[Χ. Ρ. ΜακΜάστερ, στρατηγός των ΗΠΑ] Έχεις ένα είδος "εν καιρώ πολέμου" οικονομίας...
...η οποία ξεκινάει να είναι αυτο-διαιωνιζόμενη.
Έχεις πολύ ισχυρά άτομα μέσα σε μια "σκούπα" εξουσίας...
...που έχουν συμφέροντα απ' τη διαιώνιση των συγκρούσεων.
(Αφηγητής) Όμως ευνοούνται οι λίγοι στην κορυφή της πυραμίδας, που ζουν παρασιτικά...
...από τη χειραγώγηση και τον έλεγχο των χρημάτων.
[Ντύλαν Ράτιγκαν, παρουσιαστής] Το τραπεζικό σύστημα είν' ένα αποτελεσματικό μέσο που σκλαβώνει τ' άτομα...
...σκλαβώνει τους σπουδαστές, σκλαβώνει τους θεσμούς...
...κι αρπάζει τους πόρους τους.
[Κάρεν Χιούντες, οικονομολόγος] Το 'χουν φτιάξει έτσι ώστε να υπάρχουν ιδιωτικές κεντρικές τράπεζες...
...που μπορούν να χρεώνουν σε όλους τόκους επί της ισοτιμίας...
...και να πλουτίζουν χωρίς να χρειάζεται να κάνουν τίποτα.
Ποιος τα κάνει όλα αυτά; Είναι μία ομάδα τραπεζιτών...
...η Ομοσπονδιακή Τράπεζα, μια ιδιωτική τράπεζα.
'Η Ομοσπονδιακή Τράπεζα είναι μια ιδιωτική τράπεζα που ανήκει σε ιδιώτες μετόχους.'
'Μην αφήνεις την ονομασία "Ομοσπονδιακή" να σε ξεγελάσει.'
Το 1913, όταν ο Γουίντροου Ουίλσον...
...άφησε να περάσει η νομοθέτηση για την Ομοσπονδιακή Τράπεζα...
...απουσίαζε η πλειοψηφία των Γερουσιαστών.
(Αφηγητής) Αυτή η νομοθεσία αντικατέστησε το κεντρικό τραπεζικό σύστημα...
...των ΗΠΑ με την Ομοσπονδιακή Τράπεζα...
...καθιστώντας την ως το μόνο όργανο που μπορεί να εκδώσει Ομοσπονδιακά ομόλογα...
..ή δολάρια Αμερικής.
Ο Πρόεδρος Ουίλσον το μετάνιωσε.
Είπε ότι μόλις ξεπούλησε τη χώρα.
"Ένα μεγάλο βιομηχανικό έθνος είν' ελεγχόμενο απ' το χρηματοπιστωτικό σύστημα."
"Το πιστωτικό μας σύστημα είναι συγκεντρωτικό."
"Η ανάπτυξη του έθνους, κι επομένως όλες οι δραστηριότητες..."
"...είναι στα χέρια των λίγων."
"Φτάσαμε στο σημείο να γίνουμε μία απ' τις χειρότερες διοικούμενες..."
"...απολύτως ελεγχόμενες και επικρατούμενες κυβερνήσεις..."
"...στον πολιτισμένο κόσμο, μιας κυβέρνησης απόψεων και απειλών..."
"...μικρών ομάδων πολύ ισχυρών ανθρώπων."
~Πρόεδρος Γουίντροου Οουίλσον, 1916
[Έριν Έιτ, ρεπόρτερ] Έχουμε μια οικονομία παραστατικού χρήματος...
...δηλαδή κάποιος απλά γράφει κάποιους αριθμούς σ’ έναν υπολογιστή...
...κι έτσι δημιουργείται το χρήμα.
Δεν υπάρχει κανένας να το στηρίξει. Δεν υπάρχει τίποτα από πίσω του.
(Αφηγητής) Όταν η κυβέρνηση ξοδεύει περισσότερα απ' όσα μαζεύει μέσω των φόρων...
...και χρειάζεται χρήματα, δεν εκδίδει τα δικά της.
Δανείζεται απ' την Ομοσπονδιακή Τράπεζα με αντάλλαγμα Αμερικάνικα ομόλογα...
...τα οποία η Τράπεζα παρέχει με τόκο.
Όταν οι επιχειρήσεις χρειάζονται λεφτά, πηγαίνουν κι αυτές σε τράπεζες.
Το σύστημα είναι στημένο. Αν μια τράπεζα αγοράσει ένα ομόλογο των 100 δολαρίων...
...η τράπεζα θα δανείσει 10 φορές το παραπάνω ποσό, δηλαδή 1.000 δολάρια.
Δημιούργησαν την έξτρα χρηματοδότηση απ' το τίποτα.
Χωρίς χρήματα, χωρίς χρυσό, χωρίς τίποτα να τη στηρίξει.
Η τράπεζα επίσης παίρνει πίσω τα δάνειά της με τόκο για όλα τα χρήματα που δάνεισε.
Το χρήμα δημιουργείται μ' αυτόν τον τρόπο από μια απλή υπογραφή...
...του δανειζόμενου, με την υπόσχεση να το ξεπληρώσει.
Το χειρότερο είναι ότι, πολύ συχνά, ο κόσμος αποπληρώνει το ίδιο ποσό...
...πολλές φορές παραπάνω εξαιτίας αυτού του τόκου.
Αυτή είναι η διαδικασία μέσω της οποίας οι πολίτες...
...οι επιχειρήσεις και οι κυβερνήσεις αποκτούν χρήματα.
Αυτή η διαδικασία αναφέρεται ως "Κλασματικός Αποθεματικός Δανεισμός"...
...και χρησιμοποιείται παγκοσμίως απ' τα περισσότερα τραπεζικά συστήματα...
...κρατώντας τους ανθρώπους και ολόκληρα έθνη σε αέναα χρέη!
Αν εκδίδονται συνεχώς δολάρια χωρίς πραγματικό αντίκρισμα, έρχεται η στιγμή...
...που οι άνθρωποι χάνουν την εμπιστοσύνη τους στο χρήμα, και αυτό συμβαίνει ήδη.
Το τραπεζικό σύστημα αυτή τη στιγμή δουλεύει στην παραγωγή κινδύνου...
...με το να δημιουργεί χρέη στ' άτομα και στον κόσμο.
Υπάρχει ο κίνδυνος αυτά τ' άτομα να μην αποπληρώσουν το χρέος...
...αλλά οι οφειλές από το ρίσκο συνεχώς απονέμονται...
...στον Αμερικανό φορολογούμενο και στην Αμερικανική ισοτιμία.
Βρισκόμαστε πλέον σε μία κατάσταση...
...όπου η παγκόσμια οικονομία είν' έτοιμη να καταρρεύσει.
Κανείς δεν ξέρει πόσο θα κρατήσει, αλλά η Ομοσπονδιακή Τράπεζα...
...συνεχίζει να εκδίδει δολάρια σαν να μην υπάρχει αύριο.
(Ντύλαν) Έχουμε ουσιαστικά μια εγκληματική επιχείρηση...
...η οποία προσπαθεί να εκμεταλλευθεί την προσοχή, τους πόρους...
...και το χρόνο μας, ώστε να βγάλουν κάποια χρηματική αξία απ' αυτά.
Έτσι μας κλέβουν τα λεφτά.
Κλέβουν τους καρπούς της δικής μας εργασίας και της δικής μας προσπάθειας.
Έγινε πλέον ο καρκίνος της κοινωνίας μας.
Αυτοί οι τραπεζίτες είναι όλοι μέρος ενός συστήματος...
...που ονομάζεται "Τράπεζα των Διεθνών Διακανονισμών".
- Οι περισσότεροι άνθρωποι, ακόμη και των επιχειρήσεων και των τραπεζών, δεν κατανοούν...
...την ΤΔΔ και τον ρόλο της.
Κατέχουν το 40% των περιουσιακών στοιχείων...
...των 43.000 εταιρειών που διαπραγματεύονται στην αγορά κεφαλαίων...
- Η τράπεζα λειτουργεί από μόνη της. Έχει ένα συμβούλιο διευθυντών αποτελούμενο...
...από 15 διευθυντές κεντρικών τραπεζών απ' όλο τον κόσμο.
...και λαμβάνουν το 60% των ετήσιων κερδών.
Αγόρασαν όλα τα ΜΜΕ, και αυτά αποπροσανατολίζουν τους πολίτες.
Τα ΜΜΕ έχουν γίνει απλά ένας θεσμός που προωθεί τα εταιρικά συμφέροντα...
...των ισχυρών που ελέγχουν το πολιτικό κατεστημένο.
Είναι περίπου 118 διοικητικοί σύμβουλοι...
...που κατέχουν 5 μεγάλες εταιρείες ΜΜΕ.
Όλες εξυπηρετούν διάφορα διοικητικά συμβούλια, από τη Monsanto...
...έως όπλα και τρόφιμα.
Όταν έχεις όλα αυτά τα συμφέροντα να μπλέκονται μεταξύ τους...
...γίνεται πολύ δύσκολο να ξεχωρίσεις...
...ποια απ' τα συμφέροντα που βλέπεις προβάλλονται απ' τα ΜΜΕ.
(Εκφωνητής) 'ΔΙΚΑΙΟ - ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΟ'
Αν θέλετε να κατανοήσετε πώς δουλεύει η εξουσία, θα πρέπει να κατανοήσετε...
...ποιος προτείνει τους υποψήφιους...
...όχι να προσπαθείτε να καταλάβετε ποιος τους ψηφίζει.
Το σύστημα μας δεν είναι δημοκρατικό.
Το ποσοστό του πληθυσμού που παίρνει μέρος στη διαδικασία της πρότασης των υποψηφίων...
...είναι λιγότερο απ' το 5% του πληθυσμού...
...και στην πραγματικότητα είναι λιγότερο απ' το 1%.
Αν είχα εγώ τον έλεγχο της διαδικασίας πρότασης...
...των όλων όσων τρώμε...
...και πάντα πρότεινα τσίζμπεργκερς ή τηγανητό κοτόπουλο...
...και σας έλεγα ότι αυτό είναι δημοκρατία και ότι θα μπορούσατε να τρώτε ότι θέλετε...
...αρκεί να 'ναι τσίζμπεργκερ ή τηγανητό κοτόπουλο...
...θα ήταν αυτό δημοκρατία; Θα μπορούσα να σας το πλασάρω σαν δημοκρατία...
...αφού δεν αποφασίζω εγώ για το αν θα τρώτε τσίζμπεργκερς ή τηγανητό κοτόπουλο.
Έχετε το δικαίωμα να ψηφίσετε σε μεγάλες και καλά προμοταρισμένες εκλογές...
...για το αν θα προτιμήσετε τηγανητό κοτόπουλο ή τσίζμπεργκερς...
...καθώς οι άνθρωποι θα οργανώνονται σε παρατάξεις...
...όντας κατά του τηγανητού κοτόπουλου και υπέρ του τσίζμπερκερ...
...ή εξηγώντας για ποιο λόγο τα τσίζμπεργκερς θα φέρουν...
...το τέλος του κόσμου και γιατί το τηγανητό κοτόπουλο θα σας σώσει.
Ποιος Φτιάχνει τους Κανόνες;
(Αφηγητής) Όσοι έχουν την οικονομική δυνατότητα...
...προσλαμβάνουν λομπίστες, που στην ουσία αγοράζουν πολιτικούς.
Τις περισσότερες φορές, κάθε κόμμα μπορεί να ταιριάξει στις ανάγκες τους.
[Καθηγητής Τζέιμς Θέρμπερ, οικοδεσπότης] Ο ορισμός του λομπίστα στις ΗΠΑ είναι κάποιος...
...που συνηγορεί υπέρ κάποιου άλλου και αμείβεται για αυτό.
(Αφηγητής) Οι νόμοι που θεσπίζονται συχνά γράφονται...
...από εταιρείες για να εξυπηρετούν τα δικά τους συμφέροντα.
Ο καθηγητής Θέρμπερ παρατηρεί μία υπόγεια έκρηξη στον τομέα του λόμπινγκ...
...κι εκτιμά ότι η βιομηχανία αυτή αποφέρει πάνω από 9 δις δολάρια το χρόνο...
...ένα ποσό που μόνο ο τουρισμός και η κυβέρνηση το ξεπερνούν.
- Ο λόγος για τον οποίο δεν αλλάζουμε τα πράγματα αυτή τη στιγμή...
...είναι γιατί οι τράπεζες έχουν λομπίστες στην Ουάσινγκτον σε βαθμό που δεν έχουμε ξαναδεί.
(Αφηγητής) Οι λομπίστες είναι αποκλειστικά εκεί για να μπουν στην εξουσία.
Όχι για να ενισχύσουν τη διαδικασία της δημοκρατίας.
Οι οικογένειες και οι εργαζόμενοι δεν έχουν τέτοιου είδους εκπροσώπηση...
...ισχύ ή επιρροή για να φροντίζουν τις δικές τους ανάγκες.
- Έχουν σχεδιάσει το σύστημα ώστε να ενισχύονται και, κατά κάποιον τρόπο...
...να χρηματοδοτούνται με βάση ιδιαίτερα συμφέροντα.
Τα γεγονότα του 2007 - 2008...
...τα οποία τόσο μας φόβισαν, σχετικά με τις δανειακές υποθήκες...
...τις συμβάσεις ανταλλαγής κινδύνου αθέτησης, τ' άλλα παράγωγα...
...υπάρχουν ακόμα. Όντως υπάρχουν.
Ναι, υπάρχουν υψηλότερα προαπαιτούμενα κεφάλαια για τις τράπεζες...
...ώστε να μην μπορούν να πλεονεκτήσουν, αλλά αυτά δεν είναι τόσο υψηλά.
Αν δεν υπάρχει κάποιο ΜΜΕ που παρέχει πληροφορίες...
...σχετικά με το ποιος γράφει τα νομοσχέδια και ποιος περνάει τις νομοθεσίες...
...και γιατί γίνονται αλλά και ποιον εξυπηρετούν...
...τότε ζούμε σε μια αυταπάτη.
[Πωλ Ράιτ, συγγραφέας] Σε γενικές γραμμές, οι νόμοι σ' αυτή τη χώρα έχουν γραφτεί απ' τους πλούσιους...
...και τους ισχυρούς, διότι θεωρώ ότι εξ ορισμού...
...αυτοί ελέγχουν τους νομοθέτες...
...κι όσους βρίσκονται στις ανώτερες κι εξουσιαστικές βαθμίδες του εθνικού συστήματος.
Αυτό το γεγονός είναι τρομακτικό, επειδή...
...πλέον μπορεί κάποιος να πληρώσει για να ψηφιστούν νόμοι...
...οι οποίοι εξυπηρετούν συγκεκριμένα άτομα κι εταιρίες όπως θα ήθελες να τις εξυπηρετούν.
Η απόλυτη ασυδοσία που έχουν οι εταιρίες...
...να λειτουργούν αμείωτα και να ρυπαίνουν τον πλανήτη.
- Μια σοβαρή διαρροή τοξικής τέφρας κάρβουνου...
...προκαλεί ξανά αμφιβολίες για την ασφάλεια του νερού...
...και για τις κυβερνητικές ρυθμίσεις που εποπτεύουν τη βιομηχανία.
Υπάρχει μηδενική ευθύνη, πέρα από μια "ξυλιά στο χέρι"...
...με μερικά πρόστιμα που και που. [Από] καταναγκαστική εργασία...
...ώς την εκμετάλλευση των πόρων του πλανήτη.
(Αφηγητής) Η ξυλιά στο χέρι των βιομηχανιών που ρυπαίνουν, "κόβουν δρόμο"...
...και παραβιάσουν κανόνες θα συνεχιστεί, για όσο είναι επικερδές.
Πέρσι η JP Morgan πλήρωσε 13 δις δολάρια σε πρόστιμα!
Αν έχεις τόσα λεφτά απλά για να πληρώνεις πρόστιμα...
...και αποταμίευσαν 19 δισεκατομμύρια, για την πληρωμή προστίμων!
Η JP Morgan θα πληρώσει 410 εκατομμύρια για εξόφληση επιβαρύνσεων...
...στην κυβέρνηση, χωρίς όμως να παραδεχτεί κανένα παράπτωμα.
Η Goldman Sachs κανόνιζε νωρίτερα μ' αυτή την υπόθεση για 550 εκατομμύρια...
...χωρίς να παραδέχεται παραπτώματα.
Η UBS έχει συμφωνήσει να πληρώσει 50 εκατομμύρια δολάρια.
Υπό τους όρους των ρυθμίσεων, δεν παραδέχτηκε κανένα παράπτωμα.
Οι άνθρωποι διαπράττουν τα εγκλήματα αυτά...
...σε μια κοινωνική θέση να διαπράξουν.
Νομίζω ήταν ο Μπέρτολτ Μπρεχτ που ρώτησε: "Ποιο είναι το μεγαλύτερο έγκλημα;"
"Να ληστέψεις μια τράπεζα ή να 'χεις μία;"
Πιστεύω όπως έχουμε δει από παντού, από σκάνδαλα καταθέσεων και δανείων...
...ως την κατάρρευση της Wall Street, ότι πολύ συχνά οι ιδιοκτήτες τραπεζών...
...λεηλατούν τακτικά τους θεσμούς που τους απασχολούν.
Διαπράττουν κάθε είδους παρανομίες...
...κι όμως πολύ σπάνια διώκονται γι' αυτές.
Σ’ όλη την ιστορία, υπήρξε πολύ λίγη προσποίηση...
...ότι η κυβέρνηση ενήργησε κι ως παράγοντας της εύπορης τάξης.
Ναι, μπορεί να υπάρχουν ιδεαλιστές πολιτικοί που μπήκαν στο παιχνίδι...
...για ν' αλλάξουν τον κόσμο, αλλά αν είναι έστω κι ελάχιστα καλοί στη δουλειά τους...
...δεν αλλάζουν πλέον τον κόσμο, αλλά εξυπηρετούν τα συμφέροντα...
...των χορηγών τους για να ανέλθουν στο χώρο της πολιτικής.
Σου λένε να γράψεις στον βουλευτή σου.
Ποιος στην ευχή είν' αυτός ο μπούφος που πρέπει να του γράψεις;
Οφείλει να είναι στην πρώτη γραμμή της τεχνολογίας και της γνώσης.
Δε χρειάζεται να του γράψεις.
Είμαι σίγουρος ότι πολλοί από εσάς έχετε πετάξει με κάποια αερογραμμή.
Δε χρειάζεται να γράψεις στον πιλότο λέγοντας: "Πετάς με γωνία!"
"Ίσιωσε το, διάβολε!"
Ξέρει τη δουλειά του, γι' αυτό την ανέλαβε!
Οι άνθρωποι στην Ουάσινγκτον τώρα είναι δικηγόροι και επιχειρηματίες...
...και δεν μπορούν να λύσουν κανένα πρόβλημα.
Αν τ' αποτέλεσμα είν' ένας κόσμος ορμώμενος απ' τα κέρδη, τότε αυτά τα συμφέροντα...
...αποτελούν προτεραιότητες, ενώ όλα τ' άλλα θεωρούνται δευτερεύοντα.
Αυτή είναι η αλήθεια, δυστυχώς.
Δεν υπάρχει σύστημα αξιών εκεί έξω...
...που 'ναι όντως ωφέλιμο για το ανθρώπινο είδος...
...επειδή βασίζεται στον καταναλωτισμό και το κέρδος.
Χρησιμοποιούμε τεχνητή διοχέτευση στα ζώα για ν' αναπτυχθούν ταχύτερα.
Αν μπορείς να πολλαπλασιάζεις τα κύτταρα της κότας ταχύτερα, μπορείς να την πουλήσεις συντομότερα.
Έχει κάποια επίδραση στον ανθρώπινο οργανισμό;
Δεν τους ενδιαφέρει, αρκεί να πουλάνε κοτόπουλα.
(Αφηγητής) Ο πλούτος πηγαίνει στους πλούσιους πιο γρήγορα από ποτέ.
Η επιτυχία του βιομηχανοποιημένου κόσμου εξαρτάται απ' την αποτυχία...
...και την απουσία ανάπτυξης του αναπτυσσόμενου κόσμου.
Ο λόγος που αυτός καταπνίγεται είναι επειδή...
...είναι χρεωμένος στον ανεπτυγμένο κόσμο. Δε θα ευημερούσαμε...
...χωρίς τον υπάρχοντα μόχθο και τη μισθωμένη δουλεία...
...που κυριαρχούν σ' όλη την αναπτυσσόμενη χώρα.
Έτσι, οι συσχετισμοί εξουσίας δεν μπορούν ποτέ ν' αλλάξουν σ' αυτό το πλαίσιο...
...επειδή στηρίζεται κυριολεκτικά στο ότι είναι έτσι.
(Ρεπόρτερ) Η βρόμικη κι επικίνδυνη δουλειά γίνεται από παιδιά.
Η δουλειά στα κάτεργα είναι τυπικά προδιαγεγραμμένη για τους εφήβους...
...με μόνο κλαδιά δέντρων να στηρίζουν τα ορυχεία.
Ο κίνδυνος που βιώνουν είναι σοβαρός.
- Οι πλούσιες κυβερνήσεις λένε ότι βοηθάνε στην ανάπτυξη των φτωχών εθνών...
...αλλά ποιος βοηθάει ποιόν;
Κάθε χρόνο, φτωχές χώρες πληρώνουν γύρω στα 600 δισεκατομμύρια δολάρια...
...στις πλούσιες χώρες για την αποπληρωμή χρεών...
...σε δάνεια που ήδη έχουν εξοφληθεί πολλές φορές.
Επίσης, υπάρχει και το χρήμα που οι φτωχές χώρες χάνουν από εμπορικούς νόμους..
...που έχουν επιβληθεί απ' τις πλούσιες χώρες.
Όλα μαζί, μας κάνουν πάνω από 2 τρισεκατομμύρια δολάρια κάθε χρόνο.
(Αφηγητής) Χρηματικά συστήματα υπάρχουν εδώ και αιώνες....
...και, γνωρίζοντας ή όχι, χρησιμοποιούνταν ανέκαθεν για τον έλεγχο της συμπεριφοράς...
...με τον περιορισμό της αγοραστικής δύναμης της πλειοψηφίας του λαού.
Ένα παράδειγμα είναι το σύστημα απονομής ποινικής δικαιοσύνης.
Πολλοί προκηρύσσουν ότι οι φυλακές είναι αναποτελεσματικές.
Αλλά τελικά, οι φυλακές είναι μια συνταρακτική επιτυχία...
...ως εργαλείο κοινωνικού ελέγχου για την προστασία...
...του πολιτικού και οικονομικού κατεστημένου.
Αν προσλάβεις άτομα όπου η μόνη τους ειδικότητα είναι η φυλάκιση...
...ανθρώπων, σε μια προσπάθεια να διορθώσεις κοινωνικά προβλήματα...
...δε θα 'χεις και τόσο καλά αποτελέσματα.
Αλλά θεωρώ πως είναι πολύ καλοί στο να φυλακίσουν ανθρώπους...
...και ίσως γι' αυτό η μαζική φυλάκιση υπήρξε...
...μεγάλη επιτυχία για την άρχουσα τάξη αυτής της χώρας.
Οι ΗΠΑ γενικά έρχονται πρώτες σε πολλά πράγματα...
...και θεωρώ πως η μεγαλύτερη πρωτιά απ' όλες...
...είναι το πόσους ανθρώπους φυλακίζουμε.
Οι ΗΠΑ αποτελούν μετά βίας το 5% του παγκόσμιου πληθυσμού...
...αλλά έχουμε το 25% των φυλακισμένων σ' όλο τον κόσμο.
Η Κίνα έχει τέσσερις φορές περισσότερο πληθυσμό απ' τις ΗΠΑ...
...και τους υποδιπλάσιους στη φυλακή.
Οι ΗΠΑ έχουν περισσότερους φυλακισμένους απ' όσους είχε η Σοβιετική Ένωση...
...στο ζενίθ των εκκαθαρίσεων και της κολλεκτιβοποίησης...
...κατά τη δεκαετία του 1930 και των διαβόητων Σοβιετικών γκούλαγκ.
Συνέπειες της Φτώχειας
(Αφηγητής) Η φτώχεια είν' ένας φαύλος κύκλος απ' τον οποίο σπάνια ξεφεύγουν οι φτωχοί.
Μελέτες έδειξαν ότι η στέρηση μπορεί να μειώσει την πνευματική αντίληψη...
...και τις γνωστικές επιδόσεις.
Στα παιδιά επηρεάζει την εγκεφαλική ανάπτυξη και τη μνήμη.
Επιπροσθέτως, οι φτωχοί συχνά αναγκάζονται...
.να ζήσουν σε περιοχές μ' έντονη ατμοσφαιρική ρύπανση.
Απέχοντας μακράν απ' το να είναι πρόβλημα μόνο για τους φτωχούς...
...όλοι οι τομείς του κοινωνικο-οικονομικού φάσματος υποφέρουν...
...όταν ο αέρας, το φαγητό και το νερό ρυπαίνονται απ' τις αναθυμιάσεις των ορυκτών καυσίμων...
...και απ’ τη ραδιενέργεια των πυρηνικών ατυχημάτων.
Επιπτώσεις στον Πλανήτη
[Μαρκ Τζέικομπσον, μηχανικός] Οι σημερινές ενεργειακές υποδομές έχουν σαν αποτέλεσμα 2,5 με 4 εκατομμύρια...
...θανάτους κάθε χρόνο παγκοσμίως από αναπνευστική νόσο...
...καρδιαγγειακή πάθηση, κι επιπλοκές από το άσθμα.
Είμαστε στο κέντρο του Πεκίνου και τα επίπεδα ρύπανσης...
...γι' άλλη μια φορά ξεπέρασαν τα όρια.
Οι τιμές είναι 25 φορές υψηλότερες απ' τα όρια του Παγκοσμίου Οργανισμού Υγείας.
Αυτό περιλαμβάνει 50 με 100 χιλιάδες θανάτους ετησίως στις ΗΠΑ...
...και 16 χιλιάδες μόνο στην Καλιφόρνια.
Το σημερινό οικονομικό σύστημα καταστρέφει τον πλανήτη...
...επειδή βασίζεται σ’ ένα μη αειφόρο μοντέλο.
Βλέπουμε τώρα τις αποδείξεις.
Η τωρινή δομή στον τομέα της ενέργειας, η οποία υπάρχει εδώ και πολλά χρόνια...
...έχει επιφέρει τη συσσώρευση αερίων του θερμοκηπίου...
...και σωματιδίων που προκαλούν τη θέρμανση του κλίματος του πλανήτη.
Το κλίμα της Γης θερμαίνεται με τους μεγαλύτερους ρυθμούς που έχουμε δει...
...από τότε που τελείωσε η τελευταία Εποχή των Παγετώνων.
Ποιο είναι το Πραγματικό Κόστος;
Επιπλέον, τα υψηλότερα επίπεδα διοξειδίου του άνθρακα.
Το αέριο αυτό διαλύεται στο νερό και μετατρέπεται σε ανθρακικό οξύ...
...με αποτέλεσμα την οξείδωση των ωκεανών.
Αυτό καταστρέφει τους κοραλλιογενείς υφάλους.
Πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι η Γη έχει όντως ένα σύστημα...
...ανάρρωσης και δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι...
...έχουμε δει αρκετές μαζικές εξαφανίσεις.
Έχουμε απολιθωμένα αρχεία γι’ αυτό, και η Γη έχει αναρρώσει.
Όμως ο πλανήτης έχει πεπερασμένη φέρουσα ικανότητα.
Υπάρχουν πολλές ακόμη επιπτώσεις της παγκόσμιας υπερθέρμανσης.
Για παράδειγμα, η άνοδος της στάθμης της θάλασσας αποτελεί ένα μείζον θέμα.
Αυτήν τη στιγμή υπάρχει άφθονο νερό φυλακισμένο στους πάγους...
...κυρίως στην Ανταρκτική, μα και σε παγετώνες στη Γροιλανδία...
...καθώς και στους πάγους της Αρκτική και σ' άλλα μέρη.
Αν η θερμοκρασία είναι αρκετά υψηλή για να λιώσει όλο αυτόν τον πάγο...
...τότε η στάθμη της θάλασσας θ' ανέβει κατά 65 με 70 μέτρα...
...και θα καλύψει το 7% της στεριάς παγκοσμίως.
Όλο αυτό βρίσκεται κατά μήκος των ακτών, όπου ζουν οι περισσότεροι άνθρωποι...
...προκαλώντας ολέθρια καταστροφή.
Είμαστε επίσης μάρτυρες ισχυρότερων θυελλών, σφοδρότερων τυφώνων...
...κι ενδυνάμωσης των ακραίων φαινομένων συσχετιζόμενων με την υπερθέρμανση.
Υπάρχουν σοβαρά προβλήματα συσχετιζόμενα μ' αυτό, κι όλ' αυτά...
...συνδέονται με τις εκπομπές ρύπων απ’ την καύση ορυκτών καυσίμων...
...που λαμβάνουν χώρα απ' τη Βιομηχανική Επανάσταση...
...που ξεκίνησε τον 18ο αιώνα.
"Είναι η Γη το άσυλο ανιάτων του Σύμπαντος;"
(Αφηγητής) Ίσως είναι ο πόλεμος που θα μας καταστρέψει...
...αντί το περιβάλλον.
Η κτηνώδης ανταγωνιστική συμπεριφορά μας δεν είναι στη φύση του ανθρώπου...
...μα επακόλουθο της στέρησης, κάνοντάς μας όλους αντιπάλους...
...στη μάχη για να κερδίζουμε ό,τι χρειαζόμαστε για να επιβιώσουμε.
Ενώ η έλλειψη είναι φυσικό φαινόμενο...
...προκαλείται και σκόπιμα απ' τις βιομηχανίες και τις κυβερνήσεις για κέρδος...
...κι εθνικά συμφέροντα.
Για όσο τα έθνη είναι βυθισμένα στη στέρηση...
...θα συνεχιστούν οι διαμάχες μεταξύ ανθρώπων.
Από αδικήματα, φόνους...
...κι άλλες μορφές βίας...
...έως κι ολοκληρωτικούς πολέμους...
...η απόλυτη έκφραση της ανθρώπινης ηλιθιότητας.
- Διαλύστε τους!
Αυτές οι συμπεριφορές πρέπει να ξεπεραστούν, αν θέλουμε να επιζήσουμε.
- Βομβαρδίστε τους! - Είναι η καλύτερη λύση για την Αλ Κάιντα.
Αυτό εγγυάται τη συνέχιση του κύκλου της βίας.
(Αφηγητής) Με τις τεχνολογικές δυνατότητες που μπορούμε να παρέχουμε σ' όλους...
...οφείλουμε να βηματίσουμε προς μια νέα κατεύθυνση.
Αλλιώς, ο ατελείωτος κύκλος εκρήξεων, καταστροφών...
...και πολέμων θα συνεχιστεί.
- Ε όχι! Ειρήνη στην εποχή μας. Αμάν αμάν!
"Αν δεν τελειώσουμε τον πόλεμο, θα μας τελειώσει αυτός." ~Χ. Τζ. Γουέλς, 1936
Κανείς, ούτε φυσικά οι ΗΠΑ...
...δεν πάει σε πόλεμο ως λυτρωτής ή διαδίδων της δημοκρατία.
Το μόνο πρακτικό κίνητρο που έχει για να εμπλακεί κανείς σε πόλεμο...
...είναι ν’ αποκτήσει πόρους.
Στην περίπτωση των ΗΠΑ, θα είναι ή ενεργειακοί πόροι...
...ή η υποστήριξη πολιτικών συμμαχιών...
...για να εξακολουθεί να 'χει πρόσβαση σ' ενεργειακούς πόρους.
(Αφηγητής) Ο Σμέντλι Μπάτλερ, υποστράτηγος του Αμερικάνικου Σώματος Πεζοναυτών...
...ο οποίος ήταν ο πιο παρασημοφορημένος πεζοναύτης μέχρι το θάνατό του...
...το διατύπωσε πολύ σωστά όταν έγραψε:
"Έζησα 33 χρόνια και 4 μήνες στρατιωτικής υπηρεσίας..."
"...και σε αυτή τη περίοδο έπαιξα κυρίως..."
"...τον ρόλο του μπράβου των Μεγάλων Επιχειρήσεων..."
"...της Wall Street και των τραπεζιτών."
"Εν συντομία, ήμουν ένας τυχοδιώκτης..."
"...ένας γκάνγκστερ του καπιταλισμού."
"Βοήθησα να καταστεί το Μεξικό ασφαλέστερο για τ' Aμερικανικά πετρελαϊκά συμφέροντα."
"Βοήθησα να γίνουν η Κούβα κι η Αϊτή ένας καλός τόπος εισοδήματος..."
"...για τα παιδιά της National City Bank."
"Βοήθησα στον βιασμό μισής ντουζίνας δημοκρατιών της Κεντρικής Αμερικής..."
"...προς όφελος της Wall Street."
"Βοήθησα στην εκκαθάριση της Νικαράγουας..."
"...για χάρη του Διεθνούς Τραπεζικού Οίκου των Αδελφών Μπράουν."
"Έκανα φωτεινότερη την Δομινικανή Δημοκρατία για τ' Αμερικανικά συμφέροντα στην ζάχαρη."
"Βοήθησα να καταντήσει η Ονδούρα υποτελής των Αμερικανικών εταιρειών φρούτων."
"Στην Κίνα, βοήθησα την Standard Oil να κάνει τις μπίζνες της χωρίς αντίσταση."
"Τώρα δηλαδή που το ξανασκέφτομαι, μπορεί να έδωσα και καμιά ιδέα στον Αλ Καπόνε."
"Μα το μόνο που κατάφερε αυτός ήταν να γίνει τυχοδιώκτης σε 3 περιοχές."
"Εγώ δραστηριοποιήθηκα σε 3 ηπείρους."
"Ο πόλεμος είναι τυχοδιωκτισμός. Πάντα ήταν έτσι."
"Το κέρδος των ολίγων εις βάρος των πολλών. Μα υπάρχει τρόπος να σταματήσει."
"Όχι μέσω συμφωνιών αφοπλισμού..."
"...αλλά μέσω της αφαίρεσης των κερδών απ’ τους πολέμους."
Τα σημερινά πανεπιστήμια είναι καλύτερα εξοπλισμένα από ποτέ.
Ο καλύτερος επιστημονικός εξοπλισμός... Οι βόμβες χειροτερεύουν.
Οι πόλεμοι χειροτερεύουν. Οι φόνοι χειροτερεύουν.
Δε χρειάζεται να σκοτώνεις ανθρώπους ή να βομβαρδίζεις πόλεις.
Κάτι δεν πάει καλά με τον πολιτισμό μας. Καθόλου καλά!
(Αφηγητής) Με το να κατηγορούμε μεμονωμένα άτομα ή επιχειρήσεις...
...δε φτάνουμε στη ρίζα των προβλημάτων.
Η ίδια η δομή του σημερινού κοινωνικο-οικονομικού συστήματος υποχρεώνει τους πάντες...
...να κοιτάνε τις δικές τους ανάγκες...
...δημιουργώντας ένα περιβάλλον αρπαγής και ανταγωνισμού.
Κάθε απόπειρα λύσης των μεγάλων ζητημάτων...
...μέσα στα όρια του σημερινού συστήματος θα λειτουργήσει ως προσωρινό μπάλωμα...
...παρατείνοντας έτσι ένα ούτως ή άλλως ξεπερασμένο σύστημα.
ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ
Σήμερα, περισσότερο από ποτέ...
...ένας βιώσιμος πολιτισμός είναι εφικτός, κι επιπλέον απαραίτητος.
Οι κοινωνικοί σχεδιασμοί, η γλώσσα κι οι αξίες μας έχουν εξελιχθεί εδώ και αιώνες.
Η πραγματικότητα της στέρησης στις παλαιότερες εποχές διαμόρφωσε τη συμπεριφορά μας...
...και παραμένει βαθιά ριζωμένη σε όλες τις σύγχρονες κοινωνίες.
Η ιστορία του πολιτισμού είναι μια ιστορία αλλαγής...
...και φυσικά αυτό περιλαμβάνει και τα κοινωνικά μας συστήματα.
Οι πρώιμες ανακαλύψεις μας ήταν μόνο η αρχή...
...για τη συνεχή πρόοδο προς τη σύγχρονη επιστήμη και τεχνολογία...
...που πλέον θα μπορούσε να παράγει και να διανέμει αφθονία για όλους.
Η Αλυσίδα των Γεγονότων
[Έρικ Μπρινιόλφσον Ph.D, ΜΙΤ] Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι πολλές δουλειές απλά δεν επανέρχονται.
Όμως πιθανότατα η βασικότερη κινητήριος δύναμη όλου αυτού...
...είναι ο ρυθμός με τον οποίο προπορεύεται η τεχνολογία.
Αν συνεχιστεί αυτή η κατάσταση...
...τότε τα επόμενα 10 χρόνια θα 'ναι ακόμη πιο ταραχώδη απ' τα τελευταία 10 χρόνια...
...επειδή η τεχνολογία εξελίσσεται όλο και ταχύτερα.
Αν συνεχίσεις ν’ απολύεις κόσμο...
...και να βάζεις μηχανές, κάτι που συμβαίνει στην αυτοκινητοβιομηχανία...
...οι οποίες σηκώνουν όλο το αμάξι και το περιστρέφουν, του τοποθετούν τον κινητήρα...
...οι άνθρωποι φεύγουν.
Τότε έρχεται η στιγμή όπου...
...εκατομμύρια άνθρωποι δε θα μπορούν ν’ αγοράσουν τ' αυτοκίνητα.
Τότε είναι που καταρρέει το σύστημα.
- Όλη μας η ανάπτυξη βασίζεται στην ολοένα και αυξανόμενη κατανάλωση...
...αυξανόμενη χρήση ενέργειας κι άλλων πόρων.
Κι όταν ρωτάς τους οικονομολόγους αν υπάρχει εναλλακτική...
...που να επιτρέπει την ευημερία...
...χωρίς να καταστρέφει το περιβάλλον απ’ το οποίο εξαρτόμαστε...
...δεν ξέρουν τι ν' απαντήσουν.
Δεν υπάρχουν λύσεις μέσα στο πλαίσιο του σημερινού κοινωνικού συστήματος.
(Αφηγητής) Το Venus Project προτείνει μια εφαρμόσιμη εναλλακτική.
Σκοπός του είναι η εξασφάλιση...
...η προστασία...
...κι η διαβεβαίωση ενός πιο ανθρώπινου κόσμου για όλους...
...εφαρμόζοντας την τεχνολογία και την κυβερνητική...
...με σύνεση προς τον άνθρωπο και το περιβάλλον.
Οι άνθρωποι χρειάζονται την πληροφόρηση για να προχωρήσουν στο μέλλον με σοφία.
Χωρίς πληροφόρηση, δεν μπορείς να χτίσεις έναν βιώσιμο πολιτισμό.
Δε γίνεται μέσω της πολιτικής, μιας και τα προβλήματα είναι τεχνικής φύσεως.
Ακόμη κι αν συγκεντρώσετε τους πιο άξιους ανθρώπους στον κόσμο...
...με το υψηλότερο αίσθημα ηθικής...
...και τους βάλετε να κυβερνήσουν...
...όταν θα σβήσουν τα φώτα του σπιτιού σας, θα φωνάξετε ηλεκτρολόγο.
Όταν τα φράγματα δεν παράγουν αρκετή ηλεκτρική ενέργεια...
...δε θέλετε έναν ηθικό πολιτικό.
Θέλετε έναν ηλεκτρολόγο μηχανικό.
Όλα μας τα προβλήματα μπορούν να λυθούν από τεχνικούς.
Το Venus Project εφαρμόζει τις επιστημονικές μεθόδους στο κοινωνικό σύστημα.
[Λόρενς Κράους, θεωρητικός φυσικός] Αυτό που μας παρέχει η επιστήμη...
...είναι ένας μεγάλος όγκος πληροφοριών...
...για τ’ αποτελέσματα των διαφόρων επιλογών που διαθέτουμε.
Έτσι, η επιστήμη μας βοηθά να κάνουμε καλύτερες επιλογές ενημερώνοντας τες.
Γι’ αυτό είναι κρίμα ν' απομονώνεται η επιστήμη απ’ το ευρύ κοινό.
[Πωλ Χιούιτ, "Οι Έννοιες της Φυσικής"] Η επιστήμη δεν είν' ένας συναισθηματικός ή ωραίος τρόπος σκέψης...
...μα ένας ορθολογικός τρόπος αντιμετώπισης των συσχετισμών.
Αυτό είναι η επιστήμη.
Πώς να μην εφαρμοστεί παντού;
Η επιστημονική μέθοδος, πολύ απλά...
...είναι μια διαδικασία στην οποία προσπαθείς να ξεχωρίζεις...
...τι περιγράφει με ακρίβεια το Σύμπαν και τι όχι.
Περιλαμβάνει ορισμένα βήματα.
Συχνά, φυσικά, κάνεις κάποιες υποθέσεις ή προβλέψεις...
...για τι είδους φαινόμενα μπορεί να προκύψουν, σύμφωνα με κάποια θεωρία.
Μα το σημαντικότερο είναι η χρήση εμπειρικών δεδομένων και το πείραμα.
Εξετάζεις την πρότασή σου μ' έναν τρόπο που να 'ναι διαψεύσιμος.
Όταν ρώτησαν τους επιστήμονες αν μπορούν να στείλουν έναν άνθρωπο στη Σελήνη...
...απάντησαν: "Δεν ξέρουμε".
Τους ρώτησαν: "Πώς θα το μάθετε;"
"Θα βάλουμε έναν άνθρωπο σε μια φυγόκεντρο..."
"...και θα τον στριφογυρίσουμε για να δούμε τα όρια του."
"Τότε θα υπολογίσουμε την ταχύτητα του πυραύλου."
"Δεν μπορούμε να ξεκινήσουμε απ' τα 40 χλμ/ω, αλλιώς ο επιβάτης θα συντριφτεί."
Αφού κάνουν όλες αυτές τις δοκιμές, τότε θα πούνε...
..."Να τι πρέπει να κάνουμε για να στείλουμε έναν άνθρωπο στη Σελήνη".
Πρέπει να κάνεις επιπλέον ελέγχους, ακόμη πιο εκλεπτυσμένους...
...που θα προσδιορίζουν την ακρίβεια της πρότασής σου.
Και η επιστήμη προχωράει μέσω της διαδικασίας των συνεχών ελέγχων των προτάσεών σου.
Αν πρόκειται ν’ ασχοληθείς με τη Φύση, τότε πρέπει...
...να μελετήσεις τους νόμους που τη διέπουν.
Και όντως λειτουργεί υπό συγκεκριμένους νόμους.
Που σημαίνει ότι είναι προβλέψιμη.
Άρα, τι είναι η επιστήμη για εμένα;
Είναι παραπάνω από ένα σύνολο γνώσεων.
Είναι ένας τρόπος σκέψης.
Η Γλώσσα Της Επιστήμης
H ίδια η γλώσσα είναι επιρρεπής στις ερμηνείες.
Όταν λες κάτι, φιλτράρεται από μέσα μου...
...κι αποκτά άλλο νόημα απ’ αυτό που εννοούσες.
Αν αυτό γινόταν στον επιστημονικό-τεχνικό τομέα:
Όταν οι μηχανικοί μιλούν μεταξύ τους, χρησιμοποιούν υπαρκτές παραπομπές στη γλώσσα τους.
Αν όλοι τους ερμήνευαν τους συνομιλητές τους όπως οι ίδιοι νομίζουν...
...δε θα μπορούσες να φτιάξεις γέφυρες, θα κατέρρεαν.
Στην ιατρική, όταν ο γιατρός λέει "αιμοστάτη", η νοσοκόμα δε θα του δώσει πετσέτα.
Θα του δώσει έναν αιμοστάτη.
Έτσι αυτή η γλώσσα είναι πολύ ακριβής.
Το θέμα με την επιστήμη είναι ότι είναι ανεξάρτητη από την κουλτούρα, τη θρησκεία...
...τη γλώσσα, απ' όλα.
Γι' αυτό οι επιστήμονες απ’ όλο τον κόσμο μπορούν να δουλέψουν μαζί.
Όλοι μας μιλάμε την ίδια γλώσσα.
Μιλούν συγκεκριμένα.
Η ομορφιά ενός προσχεδίου:
Αν δώσεις τα προσχέδια ενός αυτοκινήτου στην Ιταλία...
...τη Γαλλία ή την Κίνα, όλοι θα φτιάξουν το ίδιο αυτοκίνητο.
Επειδή έχει ομοιόμορφη ερμηνεία.
Έδινα απλώς μια διάλεξη για...
...δύο πολύ σημαντικές εκβάσεις, οι οποίες έρχονταν σε σύγκρουση.
Τι έκαναν οι δύο αντιμαχόμενες ομάδες;
Αποφάσισαν να εργαστούν μαζί.
Το ενδιαφέρον τους ήταν να καθορίσουν το τι μας λέει η Φύση...
...όχι αυτό που ήθελαν να ισχύει.
Δεν υπάρχει κινέζικος τρόπος κατασκευής αεροσκαφών.
Υπάρχει ένας μαθηματικός τρόπος.
(Αφηγητής) Παραδόξως, δεν έχουμε εφαρμόσει ποτέ τις μεθόδους της επιστήμης και της μηχανικής...
...σε παγκόσμια κλίμακα για να πετύχουμε μια πιο δίκαιη και ισότιμη κοινωνική διάταξη.
Η αποτυχία μας στο να το πράξουμε, μας αφήνει συνεχώς στο χείλος της λήθης.
Δε ζητήθηκε ποτέ απ' τους επιστήμονες να σχεδιάσουν μια κοινωνία χωρίς τροχαία ατυχήματα.
Δεν τους ζητήθηκε ποτέ να σχεδιάσουν μια αυτόνομη πόλη.
Πάρτε για παράδειγμα το Πρόγραμμα Μανχάταν. Εκεί είχαν υποστήριξη.
Έτσι κατασκεύασαν την ατομική βόμβα.
Εργαζόμαστε πάνω σε λάθος πράγματα!
ΕΝΟΤΗΤΑ ΣΕ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΚΛΙΜΑΚΑ
Η κοινωνία στην οποία αναφέρομαι είναι μια παγκόσμια συνεργασία...
...όπου όλα τα έθνη θα εργάζονται προς τη βελτίωση του κοινού μέλλοντος.
Γιατί αυτό;
Επειδή όσο εξυπνότεροι είναι οι άνθρωποι, τόσο πιο πλούσιοι και ασφαλείς είναι όλοι.
Αλλά στο μέλλον, όταν φέρεις όλα τα έθνη μαζί...
...και δουν το πλεονέκτημα του να μοιράζεσαι όλους τους πόρους της Γης...
...και όλη τη γνώση όλων των λαών...
...μόλις συνειδητοποιήσουν το πλεονέκτημα, θα ενωθούν μαζί.
Αν δεν το κάνουν, θ' αλληλοσκοτωθούν.
'Σ'αυτό οδήγησαν οι ακατάπαυστες πολεμικές επιχειρήσεις, στη ληστεία.'
'Τι άλλο θα μπορούσε να συμβεί;'
'Όμως εμείς, που είμαστε ό,τι απέμεινε από τους παλιούς μηχανικούς και τεχνίτες...'
'...έχουμε δεσμευτεί να διασώσουμε τον Κόσμο.'
'Είμαστε η τελευταία ελπίδα του πολιτισμού, τη στιγμή που όλα τ' άλλα έχουν αποτύχει.'
ΟΤΑΝ ΤΟ ΧΡΗΜΑ ΕΙΝΑΙ ΠΛΕΟΝ ΠΕΡΡΙΤΟ
(Αφηγητής) Αν ο πλανήτης μας αντιμετώπιζε μια κοινή καταστροφική απειλή...
...όπως έναν τεράστιο μετεωρίτη που κατευθύνεται προς τη Γη...
...τα έθνη θα ενώνονταν και θα επικαλούνταν την επιστήμη και την τεχνολογία...
...για να δώσουν λύση στην επικείμενη καταστροφή.
Οι διαμάχες για τα σύνορα θα σταματούσαν.
Οι τραπεζίτες, οι δικηγόροι και οι επιχειρηματίες θα ήταν ανίκανοι να λύσουν το πρόβλημα.
Οι πόροι θα αξιοποιούνταν χωρίς κόστος ή κέρδος.
Σήμερα, αντιμετωπίζουμε πολλές κοινές απειλές, που ξεπερνούν τα εθνικά σύνορα.
Οικονομία Βάσει Πόρων
Στον κόσμο σήμερα, έχουμε αρκετούς πόρους...
...για να λύσουμε τα περισσότερα ανθρώπινα προβλήματα.
Μπορούμε να χτίσουμε πόλεις, νοσοκομεία σ' όλο τον κόσμο...
...αν χρησιμοποιήσουμε πόρους.
Αλλά ακόμα κι αν επιστρατεύσετε όλα τα λεφτά του κόσμου...
...δε θα υπάρχουν αρκετά χρήματα...
...για να χτισθούν νοσοκομεία και σπίτια σ' όλο τον κόσμο...
...και να χρηματοδοτηθεί η εκπαίδευση των μαθητών.
Όμως, έχουμε αρκετούς καθηγητές...
...και αρκετά κτίρια που μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως πανεπιστήμια.
Έχουμε τους πόρους.
Το χρήμα είναι ένα εμπόδιο επειδή περιορίζει την ικανότητά μας...
...και περιορίζει τα όνειρά μας.
(Αφηγητής) Φανταστείτε τις δυνατότητες μιας άνευ προηγουμένου κινητοποίησης...
...επιστημονικών και τεχνικών συμμαχιών, για την επίλυση προβλημάτων...
...χωρίς την παρέμβαση του χρήματος ή της πολιτικής...
...για την έναρξη μιας παγκόσμιας ένωσης και αποκατάστασης.
Αυτό θα μπορούσε εύκολα να προσφέρει ένα υψηλό βιοτικό επίπεδο σε όλους.
Αυτό σκεφτόταν ο Ζακ Φρέσκο...
...όταν πρότεινε μια Οικονομία Βάσει Πόρων.
Αν ο πλανήτης μας στερέψει από πόρους...
...ανεξάρτητα του πόσο χρυσό, χρήμα, ή υπάρχοντα είχατε...
...δε θα μπορούσατε να επιβιώσετε.
Ολόκληρη η επιβίωσή μας βασίζεται στους πόρους.
(Αφηγητής) Το ότι μεγάλωσε στη Μεγάλη Ύφεση...
...στις αρχές του 1930 στη Νέα Υόρκη...
...ήταν καταλυτικό για το έργο της ζωής του.
Ο Ζακ μελέτησε πολλές κοινωνικές εναλλακτικές εκείνο τον καιρό...
...όμως όλες φαίνονταν ανεπαρκείς.
Απέρριψε τις απαρχαιωμένες μεθόδους διδασκαλίας της εποχής...
...και του δόθηκαν ξεχωριστά προνόμια από το διευθυντή.
Διάβαζε βιβλία τα οποία ενίσχυσαν το ενδιαφέρον του για την ανθρώπινη συμπεριφορά και την κοινωνική αλλαγή.
Οι πρώτες έρευνές του, με το να εκπαιδεύει και να παρατηρεί ζώα...
...τον οδήγησαν σε παρόμοια ευρήματα και σε ό,τι αφορά τους ανθρώπους.
Συμπέρανε ότι το περιβάλλον διαμορφώνει τις αξίες μας...
...την ταυτότητά μας...
...και "γεννά" τη συμπεριφορά μας.
Ο Φρέσκο έγινε μάρτυρας μεγάλων βασάνων και στερήσεων...
...παρόλο που η Γη ήταν άφθονη σε πόρους.
Είδε ότι οι κανόνες του παιχνιδιού με τους οποίους παίζουμε...
...ήταν το πρόβλημα.
Ο Ζακ ξεκίνησε με πολλά τεχνικά πράγματα όταν ήταν πολύ μικρός.
Και αυτό που του έδωσε κίνητρο...
...για κάποια απ' τα πρώτα του σχέδια...
...ήταν το ότι ο μικρός του ξάδερφος έκοβε τα δάχτυλά του σ' έναν μεταλλικό ανεμιστήρα.
Έτσι ο Ζακ επινόησε έναν υφασμάτινο ανεμιστήρα.
Ήταν μόλις ένα μικρό παιδί και τον πήγε στην εταιρεία ανεμιστήρων...
...και εκεί του είπαν: "Ωραία ιδέα, μικρέ, αλλά δεν είναι πρακτική."
Δυο μήνες μετά, κυκλοφόρησαν το ίδιο μοντέλο.
Αυτή ήταν η πρώτη του επαφή με το σύστημα της Ελεύθερης Επιχειρηματικότητας.
Δεν είναι ελεύθερη και δεν είναι επιχειρηματικότητα.
(Αφηγητής) Ο Φρέσκο αντιλήφθηκε την αναγκαιότητα ανάπτυξης ενός νέου κοινωνικού σχεδιασμόυ...
...που θα ενσωματώνει τα καλύτερα της επιστήμης και της τεχνολογίας...
...ταγμένα στην ανθρώπινη και περιβαλλοντική μέριμνα.
Για να πετύχει αυτή την ολιστική προσέγγιση...
...ο Φρέσκο μελέτησε κι εργάστηκε σ’ ένα ευρύ φάσμα πεδίων...
...όπως αρχιτεκτονική...
...μεταφορές...
...ιατρική...
...επιστήμες συμπεριφοράς...
...βιομηχανικό σχεδιασμό...
...κι ακόμη περισσότερα.
Στο μεγαλύτερο μέρος της ζωής του, έδινε διαλέξεις...
...έγραφε βιβλία...
...σχεδίαζε και δημιουργούσε μοντέλα και πολυμέσα...
...για να παρουσιάζει μεθόδους ωφέλιμες για όλους...
...και όχι μόνο για λίγους.
Καμιά φορά, όταν μιλάς για ένα νέο είδος κόσμου...
...οι άνθρωποι ανησυχούν.
Λένε: "Ωχ, όλα είναι τόσο τεχνοκρατικά."
"Πού είν' ο ανθρώπινος παράγοντας;"
Κι έπρεπε να σχεδιάζω μοντέλα...
...και να φτιάξω κτήρια και σπίτια...
...για να τους δείξω σε τι κόσμο θα μπορούσαν να ζήσουν στο μέλλον.
Ειλικρινά, δεν ξέρω πώς θα είναι το μέλλον...
...όμως υπάρχουν πιθανές εναλλακτικές.
Χιλιάδες διαφορετικές εναλλακτικές.
(Αφηγητής) Ο Φρέσκο και η συνιδρυτής Ρωξάν Μέντοους...
...έχτισαν τις πειραματικές κατασκευές για να ελέγξουν και να παρουσιάσουν τις προτάσεις του...
...καθώς και να παρέχουν ένα ερευνητικό κέντρο ώστε να συνεχίσουν...
...την περαιτέρω διερεύνηση των στόχων και των προτάσεων.
Ήρθαμε εδώ το 1980...
...κι όλο αυτό ήταν ένα μεγάλο χωράφι με ντομάτες.
Αποκτήσαμε 40 στρέμματα και μετά άλλα τόσα.
Ο Ζακ ήθελε ένα νησί στην Καραϊβική...
...που κόστισε 800.000 δολάρια. Παραήταν ακριβό...
...οπότε εγκατασταθήκαμε εδώ, στο Venus, με $1.000/4 στρέμματα.
Έτσι, το φτιάξαμε ώστε να μοιάζει με τροπικό νησί.
Φυτέψαμε εκατοντάδες φοίνικες και οπωροφόρα δέντρα...
...και σκάψαμε τα ποτάμια.
Και τότε ήρθαν τα ζώα.
Έχουμε ελάφια...
...πολλούς αλιγάτορες, αρκούδες, αλεπούδες, ρακούν.
Όντως, λοιπόν, ζούμε σ' αρμονία με τη φύση.
Αυτό είν' ένα παράδειγμα του πώς θα είναι τα περίχωρα των πόλεων του Ζακ.
Θα 'ναι το ένα κτήριο κοντά στο άλλο...
...μα θα υπάρχουν τόσα πολλά δέντρα ανάμεσα τους...
...που θα 'ναι σαν να ζεις σε δάσος.
Ο σκοπός του Venus Project...
...είναι να ενώσει όλα τα έθνη για την επίτευξη κοινών στόχων...
...όπως καθαρός αέρας, καθαρό νερό, υγιεινά τρόφιμα...
...και όλα να γίνουν διαθέσιμα σε όλους.
Έξυπνη Διαχείριση των Πόρων
Αυτό που πραγματικά χρειάζεται...
...είναι μια έξυπνη διαχείριση των φυσικών πόρων της Γης.
Μια Οικονομία Βάσει Πόρων βασίζεται στη φέρουσα δυνατότητα της Γης...
...και στους πόρους της.
Αν δεν εργασθείς πάνω στους διαθέσιμους πόρους...
...τότε δουλεύεις σε κάποιο μεταφυσικό σχέδιο.
Σε μια Οικονομία Βάσει Πόρων, όλοι οι πόροι θ’ ανακηρυχτούν...
...ως παγκόσμια κοινή κληρονομιά.
Και η πρόσβαση στ’ αναγκαία...
...θα 'ναι για όλους τους ανθρώπους.
Δε θα υπάρχουν χρηματικά συστήματα...
...πιστώσεις, ανταλλάγματα ή άλλου είδους χρέη.
(Αφηγητής) Μια Οικονομία Βάσει Πόρων επιτρέπει την κοινωνική ανάπτυξη...
...και την παγκόσμια ανοικοδόμηση...
...στον συντομότερο δυνατό χρόνο.
Υπό επιστημονικών κλιμάκων απόδοσης...
...θα μπορούμε να παρέχουμε σ' όλους παραπάνω απ' όσα χρειάζονται.
Αυτό που λέω είναι ότι ο μέσος άνθρωπος σ’ αυτό το Venus Project...
...θα ζει καλύτερα απ’ τους πιο εύπορους ανθρώπους σήμερα.
(Ρωξάν) Όμως πρώτα, θα κάνεις μια έρευνα για τους πόρους της Γης.
Δεν το αφήνεις στη γνώμη κάποιου...
...ή σε μια ομάδα ανθρώπων.
Βλέπεις τι υπάρχει διαθέσιμο...
...και αυτό σου δίνει τις παραμέτρους πάνω στις οποίες θα δουλέψεις.
Έτσι, βρίσκεις πού είναι το τεχνικό προσωπικό...
...πού είναι το νερό και η εύφορη γη...
...η υγεία και οι ανάγκες των ανθρώπων...
...και χτίζεις βασισμένος σ’ αυτά.
Έτσι θα καθοριστεί πού θα χτιστούν τα νοσοκομεία...
...και οτιδήποτε άλλο.
(Αφηγητής) Μια Οικονομία Βάσει Πόρων θα λειτουργεί ως οικονομία συμμετρικού φορτίου.
Αυτό σημαίνει ότι αποφεύγεται και η έλλειψη και η σπατάλη...
...μέσω βελτιώσεων της απόδοσης και της εξοικονόμησης ενέργειας.
Δε θα υπάρχουν υπερβολές και μικρές απώλειες.
Θα 'ναι σε ισορροπία με τις περιβαλλοντικές συνθήκες...
...και με τις ανθρώπινες ανάγκες.
Για παράδειγμα, δε θα υπάρχουν σπίτια χωρίς ενοίκους...
...ούτε φορτηγά τρένα να ταξιδεύουν άδεια ή παρατημένα σε υπαίθριες αποθήκες...
...εν αναμονή του εμπορικού κύκλου για τη χρήση τους.
Έτσι εξασφαλίζεται ότι δε θα εξαντληθούν οι φυσικοί πόροι, όπως γίνεται στο παρόν σύστημα.
Εμπνεύστηκα αυτές τις ιδέες απ’ το ανθρώπινο σώμα.
Ο εγκέφαλος λέει: "Αν κάνω εγώ όλη τη σκέψη, τότε θέλω τα πιο πολλά θρεπτικά συστατικά."
Και οι πνεύμονες λένε: "Για μισό λεπτό!"
"Αν δεν οξυγονώνω το αίμα, δε θα λειτουργείς καν."
Και ο εγκέφαλος λέει: "Καλώς, θα σου δώσω ό,τι χρειάζεσαι."
Τότε το συκώτι λέει: "Αν δε φιλτράρω το αίμα, εσείς οι δυο θα πεθάνετε."
Έτσι το κάθε όργανο παίρνει ό,τι στην ευχή χρειάζεται.
Κι έτσι, έχεις ένα σύστημα που λειτουργεί.
Σε περίπτωση λοίμωξης στο δάκτυλο σου, δε θα υπάρχουν κοινοτικές συνεδρίες.
Καμία δημοκρατία, όπου θα στέλνουν επιτροπή στον εγκέφαλο...
...που θα του λέει: "Υπάρχει λοίμωξη στο δάκτυλο"...
...και ο εγκέφαλος θα λέει: "Θα κάνουμε μια 3μηνη έρευνα."
Μέχρι τότε, η λοίμωξη θα έχει φτάσει στο γόνατό σου.
(Αφηγητής) Για την επίτευξη της έξυπνης διαχείρισης των πόρων...
...χρησιμοποιούνται τεχνολογίες για την εποπτεία των αγαθών και των υπηρεσιών.
Μοιάζει με τη σημερινή διαδικασία παραγωγής...
...αλλά εκσυγχρονισμένη, για την ισότιμη διανομή αγαθών κι υπηρεσιών σε όλους.
Αυτή είναι η βάση μιας Ολικής Προσέγγισης Παγκοσμίων Συστημάτων.
Φαντάζομαι μια οικονομία αφθονίας...
...όπου τα ρομπότ κάνουν σχεδόν όλη τη δουλειά...
...όπου το φαγητό, τα ρούχα, τα σπίτια μας δημιουργούνται από μηχανές.
Και θεωρώ ότι είναι πολύ ρεαλιστικό το ν’ αντιμετωπίσουμε...
...ολοκληρωτικά να εξαλείψουμε την πείνα παγκοσμίως...
...κι όχι μόνο στις ΗΠΑ, μέχρι το 2035.
Κανένας δε χρειάζεται να πεινάσει ποτέ ξανά.
Αυτό θα ήταν ένα σημαντικό ορόσημο...
...το οποίο είναι εφικτό χάρη στην τεχνολογία.
Όταν αυτοματοποιήσουμε τα πάντα...
...και αρχίζουμε να παράγουμε πράγματα και να τα κάνουμε διαθέσιμα...
...η επίβλεψη θα 'ναι πολύ οικονομική.
(Αφηγητής) Με τους πιο ικανούς υπολογιστές...
...μπορούμε να πάρουμε ακόμη καλύτερες αποφάσεις σε παγκόσμια κλίμακα.
Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι τελικά στις μηχανές...
...θ’ αναθέτονται να παίρνουν ολοένα και περισσότερες αποφάσεις.
Κάποτε, για παράδειγμα...
...ο πιλότος κοιτούσε έξω απ’ το αεροπλάνο κι έλεγε:
..."Μάλλον είμαι κάπου στα 1,6 χλμ".
Σήμερα, πλέον, έχουν ραντάρ Doppler…
...και ξέρουν ακριβώς πόσο ψηλά βρίσκονται.
Δε θέλουμε ανθρωπογενείς εικασίες πλέον...
...όταν το κάνει αυτό μια μηχανή.
Βλέπω το μέλλον με τη χρήση όλο και πιο εξελιγμένων υπολογιστών...
...να παίρνουν αποφάσεις.
Τώρα, πώς οι υπολογιστές παίρνουν τις αποφάσεις;
Έχουν τα "πλοκάμια" τους στις μεταφορές...
...στις καλλιέργειες... Έτσι σου λένε πότε έχει εξαντληθεί το χώμα...
...πότε έχει λιγότερο νερό...
...μιας και έχει αισθητήρες μέσα στο έδαφος.
Ο υπολογιστής θα 'ναι συνδεδεμένος...
...με μετεωρολογικούς σταθμούς, σεισμικές ζώνες, με τα πάντα.
Πιστεύω ότι στο τέλος, η ίδια η κυβέρνηση θ' αυτοματοποιηθεί.
(Αφηγητής) Σήμερα, ο ταχύτερος υπολογιστής στον κόσμο βρίσκεται στην Κίνα.
Ο υπερυπολογιστής Tianhe-2 είναι ικανός...
...για 33,86 τετράκις εκατομμύρια υπολογισμούς το δευτερόλεπτο.
[Φαρίντ Ζακάρια, οικοδεσπότης του CNN] Το 80% της εργασίας των γιατρών...
...θα γίνεται από υπολογιστές.
Αληθεύει αυτό;
[Βίνοντ Κόσλα, Sun Microsystems] Φυσικά, χωρίς καμία αμφιβολία.
Δε θα θες γιατρό για να βγει η διάγνωση...
...ή για παρακολούθηση ή για επιλογή της θεραπείας.
Γι’ αυτό ο Watson της IBM προσπαθεί να συλλέξει τις θεραπείες για τον καρκίνο...
...γιατί παραείναι περίπλοκο για να γίνει από ανθρώπους.
Υπάρχουν 15 χιλιάδες ασθένειες. 15 χιλιάδες συσκευές, φάρμακα, θεραπείες, συνταγές.
Αν είσαι καρδιοπαθής, πιστεύεις ότι...
...ο καρδιολόγος σου θα έχει διαβάσει έστω τα 100...
...απ’ τα τελευταία 50.000 άρθρα που δημοσιοποιήθηκαν πέρσι που αφορούν τα καρδιακά νοσήματα;
Με τίποτα!
- Μα ο υπολογιστής μπορεί να τα κάνει όλα αυτά;
- Ασφαλώς!
Θα ‘χετε δει τον Watson της ΙΒΜ...
...να νικά τον παγκόσμιο πρωταθλητή του Jeopardy.
Η ίδια τεχνολογία μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί...
...στην επίλυση νομικών ζητημάτων, στην απάντηση ερωτημάτων σε τηλεφωνικά κέντρα...
...στην εκτέλεση ιατρικών διαγνώσεων.
Είναι απλά εκπληκτικές τεχνολογίες...
...με συναρπαστικές εφαρμογές για το μέλλον.
Πρόσφατα, είχα την ευκαιρία ν’ ανέβω σ’ ένα "αυτό-οδηγούμενο" αμάξι.
10 χρόνια νωρίτερα θα έλεγα ότι αυτό είν' αδύνατον.
Φυσικά κι έγινε δυνατόν...
...κι ένα ταξίδι στον Δρόμο 101 στην Καλιφόρνια...
...ήταν μια συναρπαστική εμπειρία για εμένα.
Στην αρχή ανησυχούσα. Μετά το απολάμβανα...
...και τελικά ένιωσα άνετα στο αμάξι αυτό.
Στους ανθρώπους συμβαίνουν ατυχήματα.
Τ' αμάξι της Google κινήθηκε για πάνω από ένα εκατομμύριο χιλιόμετρα χωρίς ούτε ένα ατύχημα.
Ακόμη κι ο καλύτερος οδηγός θα 'χει ατυχήματα πριν φτάσει το ένα εκατομμύριο χιλιόμετρα.
Ήδη αρχίσαμε να μιλάμε με τις μηχανές μας...
...είτε είναι κινητά τηλέφωνα, είτε υπολογιστές...
...και καταλαβαίνουν ό,τι τους λέμε.
Αυτό άνηκε στην επιστημονική φαντασία πριν από μερικά χρόνια...
...μα πλέον οι μηχανές μπορούν να εκτελούν τις οδηγίες μας...
...και ν' ανταποκρίνονται σ’ εμάς μέσω ομιλίας.
Θεωρώ ότι σε 10 με 20 χρόνια από σήμερα, θα υπάρχουν ελάχιστοι τομείς...
...ίσως και κανένας, όπου η ανθρώπινη κρίση θα 'ναι καλύτερη απ' αυτή των μηχανών.
Οι υπολογιστές θ’ αναλάβουν τον έλεγχο των πάντων...
...εκτός απ' την ανθρώπινη συμπεριφορά.
(Ρεπόρτερ) Η τεχνολογία μπορεί ν’ αφαιρέσει τα σφάλματα σε θέματα ζωής και θανάτου.
Μια μηχανή μπορεί να γράψει συνταγή, αντί για έναν άνθρωπο.
- Τα ρομπότ εμπνέουν περισσότερη εμπιστοσύνη...
...επειδή ξέρουμε ότι οι φαρμακοποιοί και οι φαρμακευτικοί τεχνικοί...
...είναι εξαιρετικά επιδέξιοι...
...αλλά είναι άνθρωποι κι εννοείται θα κάνουν λάθη.
Δίνουμε, ας πούμε, 3 εκατομμύρια δόσεις ενός φαρμάκου σε 3 μήνες...
...οπότε ακόμη κι ένα περιθώριο σφάλματος κατά 1% παραείναι υψηλό.
Έτσι τελικά καταλήγουμε σε μια αυτοματοποιημένη κυβέρνηση.
Και αυτό θα 'ναι το τέλος της διαφθοράς...
...επειδή οι μηχανές δεν έχουν φιλοδοξίες.
Οι υπολογιστές δε θα πούνε: "Θέλω να γίνω ο Πρόεδρος του Κόσμου...
"...θέλω να κυβερνήσω τους ανθρώπους."
Δεν αντιδρούν ενστικτωδώς.
(Αφηγητής) Αν χρησιμοποιηθεί σ' αυτή την προσέγγιση των παγκόσμιων συστημάτων...
...θα μπορούσαμε να ξεπεράσουμε την πρακτική των πολιτικών αποφάσεων...
...που είναι βασισμένες στη δύναμη και στην εκμετάλλευση.
Πλέον ακόμα και ειδικοί των υπολογιστών γράφουν βιβλία...
...για το πώς "οι μηχανές θα μας κυριεύουν - προσοχή!"
Δε θα μας κατακτήσουν.
Θα τους αναθέσουμε τη λήψη αποφάσεων.
Δεν ανησυχώ μήπως οι μηχανές θυμώσουν και μας επιβληθούν...
...αλλά για τους ανθρώπους που ίσως θυμώσουν...
...αν δε βρούμε έναν δίκαιο τρόπο χρήσης αυτών των τεχνολογιών...
...για τη δημιουργία κοινής ευημερίας.
(Αφηγητής) Το Venus Project προτείνει τρόπους για να γίνει εφικτό.
Ενδο-συνδεδεμένες αυτοσυντηρούμενες πόλεις χρησιμοποιούν κυβερνοκέντρα...
...που συντονίζουν τις βιομηχανίες, τα μεταφορικά συστήματα...
...την ιατροφαρμακευτική περίθαλψη και τη ροή των αγαθών και των υπηρεσιών.
Αυτά τα κυβερνοκέντρα θα συνδέουν όλες τις πόλεις...
...και θα βοηθήσουν στην αποκατάσταση του περιβάλλοντος.
Στην αρχή...
...διεπιστημονικές τεχνικές ομάδες θα διαχειρίζονται την παραγωγικότητα...
...ώσπου ακόμη κι αυτές οι εργασίες να αυτοματοποιηθούν.
Ύπερ-μηχανές, κατευθυνόμενες από Τεχνητή Νοημοσύνη...
...μπορούν να σκάψουν κανάλια...
...να κατασκευάσουν γέφυρες...
...οδογέφυρες...
...και φράγματα.
Οι αυτο-συναρμολογούμενες κατασκευές θα 'ναι ιδανικές...
...στην οικοδόμηση βιομηχανικών εγκαταστάσεων...
...διαμερισμάτων...
...και, τέλος, των περισσοτέρων παγκοσμίων υποδομών.
Ερευνούμε όλες τις αρνητικές επιπτώσεις πριν κατασκευάσουμε οτιδήποτε.
Έτσι υπάρχει μια ολόκληρη ομάδα μηχανικών και υπολογιστών...
...να κάνει μακροχρόνιες μελέτες όλων των αρνητικών παρενεργειών.
(Αφηγητής) Με τον κίνδυνο της κλιματικής αλλαγής...
...ίσως χρειαστεί να καταφύγουμε σε μεγάλα μηχανολογικά επιτεύγματα.
Το Venus Project προτείνει αυτόματους εκσκαφείς καναλιών...
...ώστε να φέρουν τ' ανοδικά θαλάσσια ύδατα σ' ερήμους που 'ναι κάτω απ' τη στάθμη της θάλασσας...
...επιτρέποντάς τες ν' ανθίσουν.
Οι πόλεις θα χρησιμοποιούν μόνο καθαρές πηγές ενέργειας.
Κάποιοι λένε πως είναι αδύνατον, μα ακόμα και σήμερα...
...ο καθηγητής Μαρκ Τζέικομπσον αποδεικνύει το αντίθετο.
Ο στόχος μας είναι ν' αντικαταστήσουμε όλα τα ορυκτά καύσιμα.
Υπάρχει 30 φορές περισσότερη ηλιακή ενέργεια διαθέσιμη παγκοσμίως...
...στη στεριά και σε μέρη υψηλής ηλιακής ενέργειας...
...απ' όση θα χρειαστεί όλος ο κόσμος...
...για κάθε χρήση το 2030.
Και υπάρχει 7 φορές περισσότερη αιολική ενέργεια...
...απ' όση θα χρειαστούμε για τον ίδιο λόγο.
Οπότε, σκοπεύουμε να συνδυάσουμε...
...όλες τις διαθέσιμες καθαρές και ανανεώσιμες πηγές:
Άνεμος
Ηλιακή Ενέργεια
Γεωθερμική Ενέργεια
Υδροηλεκτρική, Παλιρροϊκή, και Κυματική Ενέργεια
Θα χρειαζόμασταν περίπου 4 εκατομμύρια μεγάλες ανεμογεννήτριες...
...για να τροφοδοτήσουμε το 50% του κόσμου για όλες τις χρήσεις.
Μπορεί να πείτε ότι αυτά είναι πολλά...
...αλλά έχετε υπόψη ότι στο Β' Παγκόσμιο Πόλεμο...
...ο κόσμος κατασκεύασε περίπου 800.000 αεροπλάνα...
...σε διάστημα 5 με 6 ετών.
Και οι ΗΠΑ κατασκεύασαν περίπου 330.000 αεροπλάνα μέσα σε 4 με 5 χρόνια.
Αυτό ήταν πριν από δεκαετίες.
Τώρα, έχουμε καλύτερες τεχνολογίες...
...και ικανότητες για να "τρέξουμε" την παραγωγή.
Οπότε, είναι πράγματι θέμα θέλησης.
Δεν είναι κάποιος τεχνολογικός ή οικονομικός περιορισμός στο να λυθεί το πρόβλημα αυτό.
Στην πραγματικότητα, είναι κοινωνικός και πολιτικός περιορισμός.
ΠΟΛΕΙΣ ΣΕ ΜΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΒΑΣΕΙ ΠΟΡΩΝ
(Αφηγητής) Η πρώτη πόλη θα 'ναι ένα μέρος δοκιμών...
...για την εκτέλεση και την περαιτέρω ανάπτυξη...
...αυτών των κοινωνικών στόχων.
Η πρώτη πόλη θα 'ναι ένα μεγάλο ερευνητικό κέντρο...
...που θα φτιάχνει αυτοματοποιημένα συστήματα για την επόμενη πόλη.
Βελτιώνοντας, έτσι, και την πρώτη πόλη.
Θα 'ναι ένα μέρος διάδοσης πληροφοριών...
...θα έχουμε στούντιο ταινιών...
...θα φτιάχνουμε παιχνίδια, αναπαραστάσεις σε Η/Υ...
...πολλά διαφορετικά είδη πολυμέσων για την ενημέρωση του κοινού.
Θα είναι σαν μια πανεπιστημιούπολη.
Θα έχουμε οδηγίες για το...
...τι πραγματικά σημαίνει η βιωσιμότητα για το μέλλον.
Οι πόλεις του μέλλοντος είναι κυκλικές...
...όχι επειδή μου αρέσουν οι κύκλοι...
...αλλά επειδή έτσι θα έχεις να σχεδιάσεις μόνο ένα τμήμα του συστήματος...
...και μετά θα το αναπαράγεις σε τομείς σχήματος πίτας...
...και αυτός θα ήταν ο πιο οικονομικός τρόπος.
Όταν χτίζεις προάστια, αυτά εξαπλώνονται.
Μετά χρειάζεται να πας προς μια κατεύθυνση για τον οδοντίατρο...
...προς μια άλλη για τα ψώνια...
...προς μια άλλη για τον γιατρό.
Αυτό το σύστημα είναι αυτοδιαχειριζόμενο.
Υπάρχουν ανεμογεννήτριες.
Όλες οι στέγες παράγουν ηλιακή ενέργεια.
Όλα τα σκουπίδια και τ' απόβλητα ανακυκλώνονται υπογείως...
...κάτω απ' αυτούς τους δρόμους.
Όλοι οι δρόμοι περιέχουν σωλήνες διπλής κατεύθυνσης...
...και χρησιμοποιούμε όλο το ζεστό νερό...
...για την υποστήριξη των κλιματιστικών και των αναγκών της πόλης.
Τώρα, πού βρίσκεται η κατοικημένη περιοχή...
...αν δουλεύεις στο ιατρικό κέντρο...
...μπορείς να ζήσεις εδώ, αν το θέλεις.
Ουσιαστικά, αυτή είναι μια συλλογή από διάφορες παραλλαγές σπιτιών.
Το σπίτι σου θα διαφέρει, για να ταιριάξει στις ανάγκες σου.
(Αφηγητής) Τα σχέδια του Φρέσκο είν' ένα υπόδειγμα...
...για την αρμονική συνύπαρξη της φύσης με την τεχνολογία.
Κάποιοι δε θέλουν να μένουν σε μονοκατοικίες.
Προτιμούν να μένουν σε διαμερίσματα...
...καθώς εκεί υπάρχει γυμναστήριο...
...θεατρικές ομάδες, ομάδες συζήτησης...
...ψυχαγωγία κάθε είδους.
Έτσι, ο ουρανοξύστης του μέλλοντος...
...θα προσφέρει περισσότερες απ' αυτές τις υπηρεσίες.
(Ρωξάν) Αυτή είναι η Ζώνη Αναψυχής.
Θα υπάρχουν κέντρα καλών τεχνών, μουσικά κέντρα...
...χώροι αναψυχής.
(Ζακ) Αυτοί είναι ποδηλατόδρομοι.
Υπάρχουν γήπεδα τένις...
...και αυτά είναι γήπεδα του γκολφ.
Όμως αυτά τα γήπεδα του γκολφ θα έχουν εγκαταστάσεις...
...με όλα τα μπαστούνια του γκολφ...
...έτσι ώστε να μη χρειάζεται να κουβαλάς τίποτα στο γήπεδο.
Θα κάθεστε, θα παίζετε γκολφ...
...και όταν περνάτε από εκεί, θ' αφήνετε εκεί τα μπαστούνια.
Αυτά είναι κτίρια πρόσβασης...
...όπου όλοι μπορούν να έχουν πρόσβαση σε βιβλία...
...ένα βιολί, μουσικά όργανα.
Οτιδήποτε μπορεί να χρειάζονται είναι δωρεάν και διαθέσιμο.
(Ρωξάν) Αυτά είναι τα Κέντρα Ερευνών.
Όλες οι μελέτες σ' αυτήν τη ζώνη γίνονται για τη βελτίωση του βιοτικού σας επιπέδου...
...κι όλων των υπολοίπων εκεί.
Δε θα υπάρχουν δικηγόροι, τραπεζίτες...
...διαφημιστικά γραφεία, ασφαλιστές, πωλητές.
Χωρίς χρήματα, δε χρειάζεσαι τίποτα απ' αυτά.
Έτσι θα μπορείς να εστιάσεις στην επίλυση προβλημάτων που όλοι μας έχουμε.
Πάνω σ' αυτό θα δουλεύουμε.
Σήμερα, έχουμε διαμάχες μεταξύ ανθρώπων με διαφορετικές αξίες...
...και παλεύουμε για πόρους που σπανίζουν.
Στο μέλλον, δε θα χρειάζεται να το κάνουμε αυτό.
Θα δουλεύετε συνεργατικά...
...για να βελτιώσετε το βιοτικό επίπεδο όλων.
Πολλοί σκέφτονται πως θέλω να δίνω πράγματα χωρίς αντάλλαγμα...
...και πως αυτό θα τους κακομάθει.
Το γεγονός ότι γεννήθηκες στην Αμερική...
...δεν έχει καμία σχέση με το αεροπλάνο...
...το τηλέφωνο, τους σιδηρόδρομους.
Βρίσκονται όλα εδώ, και είσαι τυχερός, γιατί τα κληρονόμησες αυτά.
Απλά γεννήθηκες εδώ.
Αυτό δε σε κακομαθαίνει.
Οπότε δεν υπάρχει κάποιος λόγος για έγκλημα...
...αφού ο καθένας θα μπορεί να έχει πρόσβαση σε ό,τι χρειάζεται.
Κανείς δε θα σε χτυπήσει στο κεφάλι για να σου πάρει το πορτοφόλι.
Καθώς δεν υπάρχουν χρήματα πλέον εκεί.
Το Νομισματικό Σύστημα έχει ξεπεραστεί.
Και όταν θα έχουμε αυτού του είδους την οικονομία αφθονίας...
...οι περισσότεροι από εμάς θα μπορούμε να ξοδεύουμε περισσότερο απ΄τον χρόνο μας...
...κάνοντας ό,τι μας ευχαριστεί.
Αυτά που ίσως να 'χετε δει...
...ότι έκαναν οι Αθηναίοι στη χρυσή εποχή τους.
Είχαν ανθρώπους για δούλους να φροντίζουν για τις βασικές τους ανάγκες.
Εμείς μπορούμε να το πετύχουμε αυτό με ρομπότ.
'Εκπληκτικό!'
'Και τι θα προτείνατε στους μάγειρες...'
'...και στις νοικοκυρές του κόσμου να κάνουν όλον αυτόν τον επιπλέον χρόνο;'
Υπάρχει ένα νησί που ονομάζεται Νήσος του Μαν.
Στο νησί αυτό, υπάρχει ένα ρέμα χαμηλά.
Oι γυναίκες φορούν έναν ιμάντα ασφαλείας...
...και κατεβαίνουν να γεμίσουν δύο κουβάδες με νερό...
...και ανεβαίνουν ψηλά στα σπίτια τους...
...όπου βράζουν και μαγειρεύουν το φαγητό.
Οι γυναίκες πρέπει να γδέρνουν ζώα...
...και ν' αφαιρούν το λίπος για να λειτουργούν οι λάμπες τους.
Και αν κάποιος έλεγε σ' αυτές τις γυναίκες...
...ότι μια μέρα, με το στρίψιμο μιας συσκευής θα τρέχει νερό...
...με τη ροή που εσύ θες, χωρίς να πας ξανά κάτω στο ποτάμι.
Κι ότι μια μέρα, θα πατάς ένα κουμπί και θα ανάβουν τα φώτα...
...και δε θα χρειάζεται να γδέρνεις το λίπος από ζώα.
Και τότε η γυναίκα θα πει: "Ωραία, αλλά τότε τι θα κάνουν οι γυναίκες;"
Οι άνθρωποι θα καταπιαστούν με το πώς να ζήσουν...
...πώς να συναναστρέφονται, να ταξιδεύουν, να κάνουν καταδύσεις...
...να επιδιορθώνουν τους υφάλους και τους ωκεανούς που καταστρέψαμε...
...να καθαρίσουν τον ωκεανό και την ατμόσφαιρα.
Τόσα πολλά που δε γνωρίζουμε.
Και θα μπορείς να πας ξανά πίσω στο σχολείο, χωρίς επιβάρυνση.
Και κάθε πόλη θα 'ναι και πανεπιστήμιο...
...όπου θα ενημερώνεσαι για κάθε τι καινούριο.
ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ
(Αφηγητής) Θα επανεξετάσουμε τα πάντα.
Από τις κοινωνικές διατάξεις και τις διαδικασίες οικοδόμησης...
...μέχρι και το σύστημα αξιών μας.
Ας εξετάσουμε πώς αυτή η νέα κοινωνική αντίληψη θα λειτουργήσει...
...μέσα σε μια Οικονομία Βάσει Πόρων.
Δεν είναι μόνο αρχιτεκτονική. Είναι τρόπος σκέψης.
Εκσυγχρονισμένες Αξίες σε μια Οικονομία Βάσει Πόρων
Ακόμη έχουμε νευρωνική υστέρηση.
Είναι δύσκολο για εμάς να βαδίσουμε προς το μέλλον...
...χωρίς να κουβαλάμε κάτι απ' το παρελθόν.
Δε θα φτιάξουμε τα βιβλία της ιστορίας του μέλλοντος.
Είμαστε τόσο αδαείς.
Όχι τεχνολογικά. Τα πάμε πολύ καλά στους υπολογιστές και στα ηλεκτρονικά.
Αλλά το ανθρώπινο σύστημα αξιών δεν αλλάζει αρκετά γρήγορα.
Θα έλεγα ότι οι άνθρωποι θα ήταν πολύ πιο παραγωγικοί...
...πολύ πιο φιλάνθρωποι, πολύ πιο ευτυχισμένοι.
Αυτό είναι το ερώτημα. Θα 'ναι οι άνθρωποι πιο ευτυχισμένοι με νέες τεχνολογίες;
Όχι, όχι μόνο με τις νέες τεχνολογίες...
...αλλά με ένα σύστημα αξιών και τις νέες τεχνολογίες μαζί
Γνώμη
Σε πολλές περιπτώσεις, ζητάμε τη γνώμη των άλλων.
"Πιστεύεις ότι θα πάμε ποτέ στη Σελήνη;"
Ίσως πούνε: "Μετά από 10.000 χρόνια"...
...αντί για: "Δεν ξέρω αρκετά για να δώσω μια τεκμηριωμένη απάντηση".
Έτσι μιλάς.
Αλλά έχουν άποψη για όλα.
"Πάντα υπήρχε και πάντα θα υπάρχει πόλεμος..."
"...επειδή ο άνθρωπος είναι άπληστος!"
Αυτό επαναλαμβάνουν, μια "κασέτα" με όσα άκουγαν στο παρελθόν.
Απληστία 'Το θέμα είναι, κυρίες και κύριοι...'
'...ότι η απληστία είναι καλή.'
'Είναι σωστή. Λειτουργεί.'
Οι άνθρωποι ενθαρρύνονται απ’ αυτή την κοινωνία για να γίνουν άπληστοι.
Όσο περισσότερα έχεις, τόσο πιο πολύ κακομεταχειρίζεσαι τους άλλους...
...για να πάρεις αυτά που έχεις...
...για να φανείς επιτυχημένος.
Θαυμάζεις τους πλούσιους που έχουν όλα αυτά τα πράγματα.
Κι αυτοί συνήθως πατούσαν επί πτωμάτων.
Δε γεννιέσαι άπληστος.
Πολλοί πιστεύουν ότι δεν μπορείς ν’ αλλάξεις τη φύση του ανθρώπου.
Αν ίσχυε, ακόμα θα ζούσαμε σε σπήλαια.
Προφανώς και αλλάζουμε συνέχεια.
Η ανθρώπινη φύση δεν είναι στάσιμη...
...και η απληστία προκαλείται απ’ την ανεπάρκεια...
...ή την έλλειψη πόρων.
Στέρηση
Υπάρχουν μερικά ζώα που είναι πολύ πειθήνια.
Οι αγελάδες του διπλανού χωραφιού δεν ενοχλούν η μια την άλλη.
Όμως όταν τις προσεγγίσουμε με πορτοκάλια...
...επειδή υπάρχει έλλειψη πορτοκαλιών...
...αρχίζουν να τσακώνονται μεταξύ τους.
Άρα, όντως είναι θέμα ανεπάρκειας.
Αυτό που προσπαθεί να κάνει το Venus Project...
...είναι να εξαλείψει την ανεπάρκεια και να παράγει αφθονία.
Και για πρώτη φορά στην ιστορία, μπορούμε να το κάνουμε...
...επειδή έχουμε την τεχνολογία...
...για να παρέχουμε στους ανθρώπους με όλα όσα χρειάζονται.
Νοημοσύνη
Μερικοί πιστεύουν σε κάτι που λέγεται "ανθρώπινη νοημοσύνη".
Θυμηθείτε ότι ένας έξυπνος ηλεκτρολόγος μηχανικός πριν από 75 χρόνια...
...δε θα μπορούσε να βρει σήμερα δουλειά
Αυτό που λέτε "νοημοσύνη" ήταν η νοημοσύνης αυτής της εποχής...
...σ’ αυτό το πλαίσιο αναφοράς.
Είναι μια συνεχής διαδικασία.
Τι πραγματικά είναι η νοημοσύνη;
Είναι η δυνατότητα να εξάγεις πολύτιμες πληροφορίες από κάθε περίπτωση.
Θα έλεγα ότι θα εξαρτηθεί στα επόμενα 20 χρόνια.
Τότε θα ξέρουμε αν όντως υπάρχει νοημοσύνη εδώ στη Γη.
Εξαρτάται από το τι θα κάνουμε με το περιβάλλον...
...και με τα προβλήματα των ανθρώπων.
Φτώχεια, πείνα σ’ όλον τον κόσμο, αρρώστιες και σπατάλη πόρων.
Αν μάθουμε να διαχειριστούμε τους πόρους της Γης με σοφία...
...τότε θα μπορούμε να λύσουμε σχεδόν όλα τα προβλήματα βραχυπρόθεσμα.
Δημιουργικότητα
Δημιουργικότητα είναι να παίρνεις γνώριμα συστήματα...
...και να τα συνδέσεις μεταξύ τους με μοναδικούς τρόπους.
Και να προσθέτεις επιπλέον στοιχεία γι' ακόμη καλύτερο αποτέλεσμα.
Αυτό ισχύει στη μουσική, την τέχνη, τη ζωγραφική, τις εφευρέσεις.
Όμως αν μελετήσεις την ιστορία των εφευρέσεων...
...θα δεις έναν συσχετισμό και μια συνδεσμολογία μεταξύ τους.
Απαρχαιωμένες Αντιλήψεις για το Κίνητρο
Θεωρώ ότι είναι μέρος της προπαγάνδας του εκάστοτε συστήματος...
...να λέει ότι το οικονομικό κέρδος είναι το βασικό κίνητρο των ανθρώπων.
Όντως οι άνθρωποι ενδιαφέρονται για τα χρήματα...
...μα υπάρχουν κι άλλοι με διαφορετικά κίνητρα.
Στην ιατρική έρευνα, οι άνθρωποι αφιερώνουν τη ζωή τους σ’ αυτήν.
Υπάρχουν άνθρωποι που δουλεύουν πολύ σκληρά και αποταμιεύουν χρήματα...
...και πηγαίνουν στην Αφρική κι αφιερώνουν όλο τους το χρόνο για να βοηθήσουν.
Δεν παρακινούνται απ’ τα χρήματα.
Και είμαι καχύποπτος με όσους παρακινούνται μόνο απ' το χρήμα.
'Κι ένα χρυσό ρολόι των 40.000 δολαρίων!'
Αυτό δεν είναι υγιές κίνητρο.
Αν θέλετε να μάθετε τι σκοτώνει τα ερεθίσματα...
Αν δίνετε στους ανθρώπους ελάχιστα χρήματα...
...ελάχιστη ξεκούραση, σκληρή δουλειά χωρίς αύριο...
Κάποιος που πλένει πιάτα σ’ ένα εστιατόριο.
Του φέρνουν μια νέα στοίβα κάθε 20 λεπτά...
...και δε βλέπει διέξοδο. Δεν μπορεί ν’ αγοράσει ένα σπίτι ή ένα αμάξι.
Δεν έχει τίποτα.
Τι σόι κίνητρο είν’ αυτό;
Όμως πρέπει να πλένει πιάτα γιατί έχει δυο παιδιά...
...πρέπει να τα ταΐζει...
...και αυτό δεν είναι καθόλου καλό για την πνευματική υγεία.
Κίνητρα σε μια Οικονομία Βάσει Πόρων
Τι θα παρακινεί τους ανθρώπους;
Ένας κόσμος χωρίς πολέμους, φτώχεια, πείνα...
...απώλεια εργασίας, απώλεια εσόδων...
Τα ερεθίσματα και οι επιλογές σου είναι αμέτρητες.
Χιλιάδες διαφορετικά πράγματα είναι διαθέσιμα...
...τώρα που έχεις φαγητό, σπίτι κι εκπαίδευση.
Τώρα πας στη δουλειά σου...
...λύνοντας όχι όλα τα προβλήματα...
...μα όλα τα προβλήματα αυτής της εποχής.
Λειτουργική Ιδιοτέλεια σε μια Συνεργατική Κοινωνία
Το κάνουμε επειδή είμαστε λειτουργικά ιδιοτελείς.
Η ιδιοτέλεια μόνο για τον εαυτό σου είναι καταστροφική...
...όμως η λειτουργική ιδιοτέλεια είναι...
...να φροντίσεις το περιβάλλον...
...να μοιράζεσαι ιδέες με άλλους
...κι έτσι κερδίζουμε όλοι μας.
Θα το βλέπουν καθημερινά στις ειδήσεις...
...πως ό,τι κάνουν επηρεάζει τους πάντες.
Έτσι, ο οποιοσδήποτε στον κόσμο θα παρουσιάζει...
...μια επέκταση της ζωής του...
...αντί να πουλάει τον εαυτό του...
...και να πλουτίζει εις βάρος άλλων.
Θα έχουν το χρόνο να εκτιμούν ό,τι κάνει ο νέος κόσμος.
Και όλες οι ταινίες στο μέλλον θα τους δείχνουν τι συμβαίνει...
...σ’ όλο τον κόσμο.
Και τι είναι καινούργιο, και ότι έχουν ελεύθερη πρόσβαση στο καινούριο.
Γιατί όλοι νοιάζονται για τους άλλους.
ΟΥΤΟΠΙΑ
Θα ήθελα να σβήσω τη λέξη "Ουτοπία". Δεν υπάρχει κάτι τέτοιο.
Είναι σαν να σχεδιάζεις την καλύτερη δυνατή πόλη.
Είναι αδύνατον!
Μπορούμε να σχεδιάζουμε μια πολύ καλύτερη πόλη...
...μα με την πάροδο του χρόνου, με την έλευση νέων καινοτομιών...
...θα ‘ναι πάντα σ’ εξέλιξη.
Είμαστε πολιτισμένοι; Όχι βέβαια!
Είναι μια συνεχής διαδικασία.
Πολλοί λένε ότι οι ιδέες μου είναι ουτοπικές.
Δεν είναι ουτοπικές.
Είναι εφαρμοσμένη τεχνολογία και αποδοτικότητα.
Εξελισσόμενη Κοινωνία
Αυτό που θέλουμε είναι μια εξελισσόμενη κοινωνία, που να μη μένει ποτέ στάσιμη.
Πάντα να μαθαίνει νέα πράγματα, πάντα να οδεύει προς επικείμενες αλλαγές...
...και να προετοιμάζει τους ανθρώπους, συναισθηματικά και διανοητικά, να τις αναμένουν.
Αλλαγή προς το καλύτερο.
Ηθική
Αν το περιβάλλον είναι δομημένο...
...τότε παράγει αυτό που θα αποκαλούσε κανείς "ηθική" και "δεοντολογική" συμπεριφορά.
Μα αν δεν αλλάζεις το περιβάλλον...
...θα συνεχίσει να παράγει αυτά που έχεις τώρα.
Γι’ αυτό το περιβάλλον πρέπει ν’ αλλάζει.
Αυτό σημαίνει τα σχολεία, όσα μαθαίνουμε, η γλώσσα μας...
...όλα αυτά πρέπει να εκσυγχρονίζονται.
Πιστεύω ότι οι άνθρωποι θα είναι ηθικοί στον φυσικό κόσμο.
Ηθικοί, όχι επειδή θα το λέει ένα βιβλίο...
...αλλά επειδή θα είναι καλύτερο για εκείνους...
...και για την κοινωνία.
Η νέα ηθική θα βασίζεται...
...στη φέρουσα δυνατότητα της Γης και όχι στη γνώμη μου.
Ανθρώπινα Δικαιώματα
Θα υπάρξει δημοκρατία;
Ποτέ δεν υπήρξε δημοκρατία.
Ήταν διεφθαρμένη εξ αρχής, αλλά όχι απροκάλυπτα.
Ψηφίσατε για το διαστημικό πρόγραμμα;
Ψηφίσατε για την κατασκευή πολεμικών πλοίων;
Ψηφίζατε για τους πολέμους;
Τι στην ευχή εννοείτε με τη "συμμετοχική δημοκρατία";
Ποτέ δεν υπήρξε. Μόνο λόγια.
Όταν ακούτε για δημοκρατία κι ελευθερία, προσοχή!
Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχουν.
Σ’ έναν κόσμο που όντως υπάρχουν...
...δε θα υπάρχουν διακηρύξεις για τ’ Ανθρώπινα Δικαιώματα.
Θα ‘ναι ενσωματωμένα στο σύστημα.
Έρευνες για μαύρους, για γυναίκες...
...είναι όλα μέρος ενός συστήματος που δεν τα έχει πετύχει αυτά.
Συναισθήματα
Στο μέλλον, για παράδειγμα...
...αν πεις: "Πρέπει να υπάρχει περισσότερη καλοσύνη στον κόσμο..."
"...και περισσότερη συνεργασία..."
...θα σε ρωτήσουν: "Πώς θα το κάνεις αυτό;"
Αν δεν έχεις τίποτα να προσφέρεις, θα πουν: "Γιατί σπαταλάς χρόνο;"
Δε θα το αποδεχτούν ως κάτι εύλογο.
Τα συναισθήματα είναι περιττά για το έργο.
Τα αισθήματα σου, στο μέλλον, όλα τα συναισθήματα...
...θα μεταφράζονται σε πράξεις.
Θα κάνεις ιατρική έρευνα για ν’ αναπτύσσεις...
Για τα οστά που θα γίνονται αδύναμα, πώς vα τα δυναμώσεις.
Πώς να βελτιώσεις την υγεία των ανθρώπων.
Όταν τα αισθήματα μεταφράζονται σε πράξεις...
...αντί σ’ αυτό:
Αγάπη
Κάτι άλλο που μπερδεύει τους ανθρώπους...
...είναι η λέξη "αγάπη".
Τι θα γινόταν αν ζούσες μ’ ένα αντίγραφο του εαυτού σου;
Πόσο καιρό νομίζεις ότι θα είστε μαζί;
Πόσο σύντομα θα χωρίσεις;
Αγαπάς συνέχεια τον εαυτόν σου;
Ασφαλώς και όχι!
Πώς αγαπάς κάποιον άλλον;
Αγαπάς μόνο συγκεκριμένα πράγματα απ’ τους άλλους...
...και συγκεκριμένα πράγματα σ’ εσένα.
Η λέξη "αγάπη" θα εξαφανιστεί στο μέλλον...
...και θ’ αντικατασταθεί μ’ έναν νέο ορισμό, την "επεκτασιμότητα"...
...το να εμπλουτίζει ο ένας τη ζωή του άλλου.
Το "σ’ αγαπώ" είναι κούφια λόγια χωρίς νόημα.
Είναι το πώς συμπεριφέρεται ο ένας στον άλλον αυτό που υποδηλώνει αγάπη.
Συνείδηση
Κάτι άλλο που είναι πολύ επικίνδυνο...
... είναι να λες ότι έχεις "συνείδηση" ή "επίγνωση".
Συχνά ακούς: "Τουλάχιστον έχω επίγνωση."
Συνήθως όταν συναντώ αυτά τ' άτομα, τα ρωτάω πού βρίσκεται το συκώτι τους.
"Δεν είμαι σίγουρος."
Πόσο γρήγορα κινείται το αίμα στις φλέβες και τις αρτηρίες σου;
Ποια περιοχή του εγκεφάλου σου ελέγχει τη δημιουργικότητα;
Ποια περιοχή είναι υπεύθυνη για τα συναισθήματα;
Τι εννοείς λέγοντας "συνείδηση";
Ένας άνθρωπος στην κορυφή του Empire State Building μπορεί να δει μια μπάλα ενός μέτρου...
...όμως ένα γεράκι μπορεί να δει μια δεκάρα, και να δει αν είναι κορώνα ή γράμματα.
Ο όρος "συνείδηση" ή "επίγνωση" περιορίζεται από τις αισθήσεις σου.
Οπότε δεν μπορούμε ποτέ να έχουμε "επίγνωση".
Σε κάποιο βαθμό, μπορούμε ν' αναπτυχθούμε...
...και ίσως να καταλάβουμε κάτι παραπάνω για πάρα πολλά πράγματα.
Αλλά πότε δε θα πετύχουμε την "ενσυνείδηση"...
...γιατί δεν μπορούμε π.χ. να δούμε τις ακτίνες γάμμα ή τις κοσμικές ακτίνες.
Δεν μπορούμε να τα δούμε όλα αυτά χωρίς τη χρήση ειδικών οργάνων.
Θρησκεία
Η θρησκεία έχει ένα παλιό βιβλίο, με πολλούς μύθους.
Γεμάτο με μύθους. Και δεν ενημερώνεται κάθε χρόνο. Σκεφτείτε το εξής.
Ένας επιστήμονας έχει ένα βιβλίο αστρονομίας.
Κάθε χρόνο, αυτό το βιβλίο υποβάλλεται σε αλλαγές.
Εάν έχετε ένα βιβλίο ηλεκτρονικής το οποίο είναι δύο ετών, τότε είναι ξεπερασμένο.
Υποβάλλονται σε αλλαγή.
Εδώ έχουμε έναν υπουργό, μ' αυτό το βιβλίο κάτω απ' το χέρι του...
...μια υπεραπλουστευμένη ερμηνεία της Γης.
Και απευθύνεται σ' αυτό που οι άνθρωποι φοβούνται, στο τι συμβαίνει μετά θάνατον.
Αυτό που συμβαίνει τώρα είναι ότι οι μύθοι και οι προκαταλήψεις διαδίδονται παντού...
...όχι επειδή δεν έχουμε καλύτερους τρόπους για ν' αντιληφθούμε τα πράγματα...
...αλλά επειδή οι άνθρωποι θέλουν να πιστεύουν σε κάτι που θα τους κάνει να αισθάνονται καλύτερα.
Σκοπός
Μετά στο σχολείο σου λένε ότι τα πάντα στη φύση έχουν έναν σκοπό...
...όπως "ποιο είναι το νόημα της ζωής" και όλα τα συναφή.
Λένε πως τα φρύδια υπάρχουν...
...για να εκτρέπουν τον ιδρώτα προς το πλάι.
Αυτό σημαίνει πως υπάρχει κάποιος σχεδιαστής.
Και ποιος είναι ο σκοπός του βήχα και του φτερνίσματος;
Να κολλήσεις τους άλλους;
Λένε πως ο σκοπός των κεράτων ενός ζώου είναι για να προστατεύεται.
Ρώτησα ποιος ο σκοπός αυτών των κεράτων.
Απάντησαν πως είναι για να εμβολίζει άλλα ζώα.
Ρώτησα: "Και αν τα κέρατα πάνε προς το πλάι;"
Αυτό είναι για να καλύπτει το πλαϊνό τους;
Κι αν πάνε πίσω; Καλύπτει την πλάτη τους; Όχι!
Ζώα γεννιούνται με κέρατα προς κάθε κατεύθυνση,...
...και μαθαίνουν πώς να τα χρησιμοποιούν.
Οι άνθρωποι ελπίζουν πως υπάρχει κάποιο κοσμικό νόημα στη ζωή τους.
Στην πραγματικότητα, η επιστήμη, απ΄ όσο γνωρίζουμε...
...μας λέει πως δεν υπάρχουν στοιχεία ότι το Σύμπαν έχει κάποιον σκοπό.
Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει κανένας σκοπός στο Σύμπαν;
Όχι, δεν μπορούμε να το αποδείξουμε.
Απλά ότι δεν υπάρχουν στοιχεία για ένα Σύμπαν με κάποιο σκοπό...
...και το Σύμπαν λειτουργεί σαν να μην έχει κάποιον σκοπό.
Αυτό θα πρέπει να μας απογοητεύει; Θεωρώ πως όχι, διότι...
...αυτό σημαίνει ότι το νόημα της ζωής το δημιουργούμε εμείς.
Αφοσίωση στη Μεθοδολογία
Δε θέλουμε ο κόσμος να είναι αφοσιωμένος σε εταιρείες ή πατρίδες.
Θέλουμε να είναι αφοσιωμένοι στη μεθοδολογία...
...και στην καινοτομία, με σκοπό να βελτιώνουν τα πάντα.
Να τα κάνουν καλύτερα, εξυπνότερα, γρηγορότερα...
...και διαθέσιμα σε όλους τους ανθρώπους.
Αυτό είναι το είδος της αφοσίωσης που χρειάζεται.
Εάν η Κίνα βρει έναν νέο τρόπο παράγωγης αυτόματων μηχανών...
Συγχαρητήρια!
Εάν οι Αφρικανοί έχουν μια εξαιρετική ιδέα: Συγχαρητήρια!
Όχι άλλη αφοσίωση σε εταιρείες και σε χώρες.
Αφοσίωση στη Γη, και σε όλους τους ανθρώπους της.
Και στο να κάνουμε τη Γη ένα πολύ καλύτερο μέρος απ' ό,τι είναι τώρα.
Αυτό είναι το είδος της αφοσίωσης στ' οποίο αναφέρομαι.
Αυτός είναι ο όρκος πίστης στον οποίο αναφέρομαι.
Όρκος πίστης στη μεθοδολογία.
(Αφηγητής) Αν καταφέρουμε να φτάσουμε σ' ένα λογικότερο μέλλον...
...το καθήκον μας θα είναι να επιλύουμε προβλήματα κοινά σε όλους.
Θα πρέπει να προσδοκούμε ότι η Γη είναι η σωτηρία μας.
Αν δεν ενδιαφερθούμε γ' αυτήν, τότε όσες εκκλησίες και να χτίζετε...
...θα λιμοκτονήσουμε και θα σκοτώνουμε ο ένας τον άλλον.
(Αφηγητής) Οι πραγματικές αλλαγές θα παράγουν αφθονία...
...θ' αποκαταστήσουν το κατεστραμμένο περιβάλλον...
...θα μοιράζονται και θα δημιουργούν καινοτόμες τεχνολογίες...
...και θα βελτιώνουν τις επικοινωνίες μεταξύ των ανθρώπων.
Ξέρω ότι μπορούμε να χτίσουμε έναν πολύ καλύτερο κόσμο, χωρίς πολέμους...
...χωρίς εγκλήματα, χωρίς την ανάγκη για φυλακές...
...και χωρίς την ανάγκη για χρήματα.
Μπορούμε να τα ξεπεράσουμε αυτά. Έχουμε την τεχνική ικανότητα...
...να κάνουμε τα αγαθά διαθέσιμα σε όλους.
Όλα τα θαύματα της τεχνολογίας δεν αξίζουν τίποτα...
...εάν δε βελτιώνουν τις ζωές όλων.
(Αφηγητής) Το όραμα της εφαρμοσμένης επιστήμης μπορεί να εξυπηρετήσει το κοινό όφελος.
Και ενώ αυτός ο στόχος διέφευγε του ανθρώπινου πολιτισμού επί αιώνες...
...το ενδεχόμενο μιας καλύτερης ζωής για όλους...
...θα εξαρτηθεί, τελικά, από τις επιλογές που κάνουμε σήμερα.
"Αν πιστεύεις ότι δεν μπορούμε ν' αλλάξουμε τον κόσμο..."
"...αυτό σημαίνει ότι δεν είσαι ένας απ' αυτούς που θα τον αλλάξουν." ~Ζακ Φρέσκο
Συμβάλετε με όσους εργάζονται για να γίνει πραγματικότητα το Venus Project.
www.TheVenusProject.com
Μετάφραση από Linguistic Team International http://forum.linguisticteam.org